Amnuna Savanın Hərfləri

22) “Əvvəldə”
nur Amnuna Sava dedi: “Biz Tövrat sözlərində belə bir ardıcıllıq tapırıq: ‘Əvvəldə Yaradan Elokim (et)’ sözlərində hərflərin tərsinə düzülməsi var: ilk söz ‘bet ב’ ilə başlayır və onun ardınca gələn söz də ‘bet ב’ ilə – yəni ‘Bereşit (בראשית – əvvəl)’ və ‘bara (ברא – yaratdı)’. Bundan sonra isə ‘alef א’ və yenidən ‘alef א’, yəni ‘Elokim (אלהים – Yaradan)’ və ‘et (את)’ gəlir.”
Və o izah etdi: “Yaradan aləmi yaratmaq istədikdə, bütün hərflər hələ gizli idi. Və aləmin yaradılışından iki min il əvvəl Yaradan bu hərflərə baxırdı və onlardan zövq alırdı.”

İzah .Burada o, iki sual qaldırır:

Niyə Tövratın əvvəlində hərflər “alef א” və “bet ב” tərsinə ardıcıllıqla gəlir: əvvəlcə “bet ב”, sonra “alef א”?
Niyə bu hərflər təkrarlanır: əvvəlcə iki “bet ב” – “Bereşit (בראשית – əvvəl)” və “bara (ברא – yaratdı)” sözlərində, sonra isə iki “alef א” – “Elokim (אלהים – Yaradan)” və “et (את)” sözlərində?

Və o, belə cavab verir: “Yaradan istədikdə” – bu, Binadır, “aləmi yaratmaq” – bu, ZON-u doğurmaqdır ki, onlar “aləm” adlanırlar.
“Bütün hərflər” – bu, ZON-un kelimləridir, “hələ gizli idilər” – yəni QAR-da (yuxarı üçlüklərdə), yəni Aba və İmada daxil idilər və dərk olunmamışdılar.
Xoxma və Bina “iki min il” adlanır.Və “aləmin yaradılışından əvvəl” – bu, ZON hərflərinin Xoxma və Binaya daxil olduğunu göstərir.Bu səbəbdən, ZON-un Xoxma və Binaya daxil olması haqqında belə deyilir: “aləmin yaradılışından iki min il əvvəl Yaradan hərflərə baxırdı və onlardan zövq alırdı” – çünki ZON o zaman MAN (yuxarıya qaldırılmış istək)xüsusiyyəti idi bu “iki min il”də, yəni Xoxma və Binada.Və MAN – hər zaman yuxarı olan üçün zövq gətirir. Və bu səbəbdən deyilir ki, onlar Xoxma və Binada MAN xüsusiyyəti olduqları zaman, “Yaradan hərflərə baxırdı və onlardan zövq alırdı.”

23) Və O, aləmi yaratmaq istədikdə, qarşısında bütün hərflər peyda oldu – sonuncudan başlayaraq birincisinə qədər.İlk olaraq içəri daxil olan hərf “tav ת” oldu.Dedi: “Aləmlərin Hökmüdarı, qoy mənimlə aləm yaradılsın, bu Sənə xoş olsun. Axı mən Sənin möhüründəki möhürəm – “emet (אמת – həqiqət)” sözündə sonuncu hərfəm, yəni həqiqətin möhürüyəm.Sən “Həqiqət” adlanırsan – padşaha yaraşan budur ki, həqiqət nişanəsi ilə başlasın və mənimlə aləmi yaratsın.

”Yaradan ona dedi: “Gözəlsən və doğrusan, amma sənə layiq deyil aləmı səninlə yaratmaq.Çünki sən iman sahiblərinin alnında nişan olacaqsan, Tövratı əvvəldən sona qədər (dəqiq desək, “alef”dən “tav”a qədər) yerinə yetirənlərin.Və sənin nişanənlə onlar öləcəklər.Hətta sən ölümün möhürüsən, çünki “tav ת” həm də “mövet (מות – ölüm)” sözünün son hərfidir.Və sən belə olduğuna görə, sənə aləmi yaratmaq yaraşmaz.”Və dərhal o, oradan çıxdı.

İzah:
O an ki, ZON – yəni “aləm” adlandırılan pillələr – aşkar edilməyə başlanıldı ki, onlar yaradılıb mövcud ola bilsinlər, bütün ZON hərfləri Yaradanın qarşısına çıxdı – son hərf “tav ת”dən başlayaraq, ilk hərf “alef א”ə qədər.Bu “sondan başlayıb birincidə bitmə” ardıcıllığının səbəbi ondan ibarətdir ki, bu, MAN-ın (yuxarıya qalxan istəklərin) ardıcıllığıdır.Bu zaman hərflər “tav-şin-reyş-kuf (תשרק)” ardıcıllığında düzülürlər.Əksinə, “alef-bet-gimel (אבג)” ardıcıllığı MAD-ın (yuxarıdan enən bolluğun) ardıcıllığıdır, yəni yuxarıdan aşağıya doğru.Lakin MAN qalxışında onların sıralanması həmişə əksinədir, çünki onlar aşağıdan yuxarıya doğru gedirlər.

Bu hərflərin izahı ən dərin anlayışı tələb edir.Hətta bu anlayışın ən kiçik bir hissəsinə gəlmək üçün belə, bu hərtərəfli izaha qısa bir müqəddimə lazımdır.Çünki “aləmin yaradılması”, onun kamilləşdirilməsi və gerçəkləşdirilməsi deməkdir ki, bu aləm mövcud ola bilsin və yaradıldığı məqsədə çata bilsin.Məlumdur ki, “Yaradan bir şeyi digərinə qarşı yaratdı”, yəni müqəddəslikdəki hər bir qüvvəyə qarşı, Yaradan sitra axrada – yəni müqəddəsliyə qarşı gələn tərəfdə – müvafiq əks qüvvə yaratmışdır.Və necə ki, müqəddəslikdə dörd ABYA aləMİ var (Atsilut, Briya, Yetsira, Asiya), onlara qarşı nacislikdə də dörd ABYA aləMİ vardır.

Ona görə də Asiya aləmində “Yaradana xidmət edənlə, Ona xidmət etməyən arasında” fərqi ayırd etmək mümkün deyil – yəni müqəddəsliklə nacislik arasında fərq açıq şəkildə təzahür etmir.Amma belədirsə, aləm necə qurulacaq, əgər biz xeyir ilə şəri, müqəddəsliklə klipanı ayırd etməyi bacarmırıq?!Lakin çox mühüm bir sınaq var. Necə ki, yazılıb: “Başqa bir ilah hadım olar və sonsuz qalar.”Və buna görə də bu sınaqda yanılanlar və nacisliyin dörd ABYA aləminin yolları ilə gedənlərin mənbəyi quruyur,onların ruhani bəhrələri olmur ki, bu da xeyir-duain əlamətidir,və onların qüvvəsi tükənir, ta ki tamamilə yoxa çıxana qədər.Onların tam əksi, müqəddəsliyə tutunanlar isə əllərinin işi üçün xeyir-duaə nail olurlar, necə ki, yazılıb:“Su axarlarının kənarında əkilmiş bir ağac kimidir – bəhrəsini vaxtında verər, yarpağı solmaz. Və nə etsə, uğur qazanacaq.

”Bu da Asiya aləmində mövcud olan yeganə sınaqdır, ki, bununla müəyyən etmək olar – bu, müqəddəsliyin məhsuludur, yoxsa əksinə.Necə ki, yazılıb:
“Və bu ilə Məni sınayın, – dedi Orduların Ravvin, – göylərin pəncərələrini açıb üstünüzə ölçüyəgəlməz xeyir-dua tökməyəcəyəmmi?”Və sonra belə deyilir:
“Və yenidən fərqləndirəcəksiniz – salehlə günahkarı, Yaradana xidmət edənlə etməyəni.”Beləliklə, aydın olur ki, “Yaradana xidmət edənlə etməyəni ayırd etmək ümumiyyətlə mümkün deyil”,lakin yalnız xeyir-dua vasitəsilə – çünki belə deyilir: “Bu ilə Məni sınayın.”

Bu, bütün məqalənin – hərflər haqqında olanın – əsas mahiyyətidir. Çünki bütün hərflər birlikdə gəlib aləmi yaratmaq istəmişdilər,hər bir hərfin üzərinə qoyulmuş müqəddəslik pilləsinin tələbinə uyğun olaraq.Axı iyirMİ iki hərf, dörd ABYA aləmindəki bütün roş pillələrinin tərkib hissələridir.Və hər bir hərf öz pilləsinin üstünlüyünü ucaldırdı ki, göstərsin: onun pilləsinə çatmaqla aləmin sakinləri klipot üzərində müqəddəslik quracaq,və bununla da arzulanan islahın sonuna çatacaq.Lakin Yaradan hər birinə cavab verdi ki,ona qarşı klipotda da eyni gücdə bir qüvvə var,və buna görə də onun vasitəsilə aləmin sakinləri heç bir ayırd etmə əməli edə bilməzlər.

Ta ki “bet ב” gələnə qədər.Onun pilləsinin mahiyyəti – xeyir-duadir.Və klipotda ona qarşı heç bir əks qüvvə yoxdur, çünki: “başqa bir ilah hadım olar və sonsuz qalar.”Və bu zaman Yaradan ona dedi:“Əlbəttə, Mən səninlə aləmi yaradacağam.”Çünki yalnız onun vasitəsilə ayırd etmək və müəyyən etmək mümkündür –kimdir Yaradana xidmət edən və kim xidmət etməyən, çünki onun sitra axradakı əksi yoxdur.Və buna görə də, onun vasitəsilə aləm mütləq gerçəkləşdiriləcək –yəni müqəddəsliyin nacisliyin struktur və quruluşları (merkavot) üzərindəaşkar edilməsi və möhkəmləndirilməsi ilə.Ta ki, “O ölümü əbədi olaraq yox edəcək”,və bu zaman onlar islahın sonuna çatacaqlar.

Eyni zamanda, iyirMİ iki hərfin üç pilləyə bölündüyünü bilmək də vacibdir:Bina, Zeir Anpin, və Malxut.Çünki Bina üzərində artıq kelim yoxdur, yəni hərflər yoxdur.Və Bina daxilindəki iyirMİ iki hərf – “böyük hərflər” adlanır,Zeir Anpindəki iyirMİ iki hərf – “adi hərflər”,Malxutdakı iyirMİ iki hərf isə – “kiçik hərflər” adlanır.Eyni şəkildə, hər bir xüsusi halda bu hərflər üç pilləyə bölünür:Bina, Zeir Anpin, və Malxut.Çünki Binanın iyirMİ iki hərfində də Bina, Zeir Anpin və Malxut vardır,eyni ilə Zeir Anpinin iyirMİ iki hərfində,və həmçinin Malxutun iyirMİ iki hərfində də bu üç pillə mövcuddur.Və buna görə də iyirMİ iki hərf ayrıca olaraq da üç pilləyə bölünür:
“tək rəqəmlər”, “onluqlar”, və “yüzlüklər”.“Tək rəqəmlər”: “alef”dən “tet”ə qədər – bu, Binanın doqquz sfirasıdır.“Onluqlar”: “yud”dan “tsadik”ə qədər – bu, Zeir Anpinin doqquz sfirasıdır.“Yüzlüklər” – Nukvaya aiddir.Və buna görə də Malxutda yalnız dörd hərf var: “kuf, reyş, şin, tav” (ק-ר-ש-ת),çünki o, Zeir Anpinin yalnız dörd sfirasını – xazedən aşağı hissəni, yəni NEXİM (Netsax, Xod, Yesod, Malxut) – bürünir.– “Kuf–reyş” – bu, Netsax və Xod; – “Şin–tav” – bu, Yesod və Malxutdur.

Burada heç bir ziddiyyət yoxdur ki, “tək rəqəmlər” (yəni alef–yud) Nukvada, “onluqlar” Zeir Anpində, “yüzlüklər” isə İmada (Bina) yerləşir.Çünki məsələ ondadır ki, kelim və nurlar arasında həmişə tərs nisbət mövcuddur: Kelimdə – əvvəlcə yuxarıdakılar təzahür edir, nurlarda isə – əvvəlcə aşağıdakılar gəlir. Beləliklə, əgər yalnız “tək rəqəmlər” dərəcəsində kelim varsa, yəni “alef א”dən “yud י”a qədər, bu o deməkdir ki, orada yalnız Malxut nurları mövcuddur.Əgər buna “onluq” kelimlər də əlavə olunursa,onda Zeir Anpin nuru da daxil olur.Və əgər “yüzlüklər” dərəcəsində kelimlər də tamamlanırsa – yəni “kuf–reyş–şin–tav” (ק–ר–ש–ת),onda artıq Bina nurları da daxil olur, hansı ki “yüzlüklərlə” ölçülür.Buna görə də:– “Yüzlüklər” – Bina sayılır,– “Onluqlar” – Zeir Anpin,– “Tək rəqəmlər” – Malxut sayılır.Lakin bu yalnız nurlar baxımından belədir. Əgər yalnız kelimləri nəzərdən keçiririksə, o zaman hər şey əksinədir:“Tək rəqəmlər” – İmadadır (Bina),“Onluqlar” – Zeir Anpində,“Yüzlüklər” – Nukvadadır.

“Tav ת” hərfi

Bütün hərflərin içindən birinci olaraq “Tav ת” hərfi daxil oldu. Hərflərin hər birində müəyyən bir mərtəbə hökmranlıq edir. Buna görə də Tav iddia etdi ki, o, bütün digər hərflərdən daha çox aləmi xeyirlaşdıra bilər. Çünki onun içində həqiqət hökm sürür və o, Padşahın üzüyündəki möhürdür.

Məlumdur ki, sitra axra yalnız müqəddəslikdən ona yayılan zəif bir nur sayəsində mövcud ola bilər. Necə ki, deyilmişdir: “Onun ayaqları ölümə enər.” Həmçinin deyilmişdir: “Onun səltənəti hər şey üzərində hökm sürür.” Bu da “kuf ק” hərfinin aşağıya uzanan ayağıdır ki, bu da Malxutun sitra axraya verdiyi zəif nur işarə edir. Bu səbəbdən iyirmi iki hərfin heç birində aşağıya enən ayaq yoxdur, yalnız “kuf ק” istisnadır. O da Malxutun hərflərindən sayılır. Çünki kuf-reyş-şin-tav קרשת hərfləri Malxuta aiddir.

Əvvəlcə Tav hərfinin sol ayağı hərf sətrindən aşağıya enməyə başladı. Yaradan gördü ki, bu, sitra axranın çox güclü tutulmasına səbəb olacaq. Buna görə də Yaradan onu dayandırdı, onun sol ayağını geri çəkdi və müqəddəslik səviyyəsində – sətirlə eyni hündürlükdə tamamlanacaq şəkildə düzəltdi. Buna görə də onun sol ayağı qalınlaşdı, çünki əvvəl xaricə enən hissə indi içə qatlanaraq ikiqat oldu. Və bu səbəbdən ondan klipot və sitra axraya heç bir nur gəlmir.

Və bundan başqa, Tav ת hərfi möhür olaraq sabitləndi ki, klipot yaxınlaşaraq müqəddəslikdən qüvvə çəkməsinlər. Ona toxunan hər şey məhv olacaq. Klipotun varlığı üçün lazım olan “zəif nurun saxlanması” isə “kuf ק” hərfi vasitəsilə gerçəkləşir. Çünki Malxut daxilində kuf hərfi klipot və sitra axradan ən yüksəkdə yerləşən hərfdir və buna görə də klipotun həddən artıq qüvvətlənməsi qorxusu yoxdur.

Bu səbəbdən ona “kuf ק” adı verildi ki, o, sitra axra və klipot üçün başlanğıc gücün mənbəyi olduğunu göstərsin. Bu güc “yaramaz insan” adlanır və müqəddəslik partsufuna bənzədilir. Necə ki, deyilmişdir: “Birini digərinin qarşısında yaratdı Elokim” – yəni meymun (ivritcə kof) insana necə bənzəyirsə, bu da müqəddəsliyə elə bənzəyir. Və insanlar onlara aldanaraq yoldan çıxır, onlar isə Yaradanın adından yalan danışırlar.

Məhz buna görə Tav ת iddia edir: “Axı mən Sənin üzüyündəki möhürəm.” Yəni mən hər bir partsufun sonunda dayanaraq klipotun yaxınlaşmasına və müqəddəslikdən qüvvə oğurlamasına imkan vermirəm, və Sənin adından yalan danışılmasının qarşısını alıram. Buna görə mənimlə aləm yaradılmalıdır və mənim vasitəmlə sitra axra və müqəddəslik arasındakı fərqlər tam şəkildə aydın olacaq, və aləmin sakinlərinə öz təyinatlarına çatmaq təmin ediləcək.

İzah: Çünki “Sən ‘Həqiqət’ adı ilə çağrılırsan”, bu da göstərir ki, Səninlə birləşmək yalnız “həqiqət” dərəcəsinə çatmaqla mümkündür. Buna görə də “Padşah aləmi həqiqət nişanəsi ilə və mənimlə yaratmalıdır” – çünki mənim xüsusiyyətim vasitəsilə aləmin sakinləri sitra axranı və klipotu aradan qaldıracaq, Sənə bağlanacaq və beləliklə də onlara son düzəliş – tam islahat təmin olunacaq.

Necə ki, deyilib: “Yaradan Ona səslənən hər kəsə yaxındır.” Amma kimə yaxındır? Həmin ayənin davamında dəqiqləşdirilir: “Ona həqiqətlə səslənənlərin hamısına.” Bəs Yaradanın adına yalanla səslənənlər də olurmu? Bəli. Bu, Yaradanın kim olduğunu tanımadan Ona səslənəndir. Necə deyildiyi kimi: “Ona həqiqətlə səslənənlərin hamısına.”

Bəs “həqiqətlə” nə deməkdir? Bu deməkdir – padşahın üzüyündəki möhürlə. Yəni orta xətt – Malxut ilə birlikdə moxin (zehni nur) möhürü, padşahın üzüyü adlandırılan, hər şeyin kamilliyidir.

Və Yaradan ona cavab verdi ki, səninlə aləm yaradılmağa layiq deyil, çünki sənin gücünlə aləmda çox sərt mühakimələr hökm sürərdi. Çünki artıq tamamlanmış salehlər belə – yəni “alef א” hərfindən “tav ת” hərfinə qədər Tövratı yerinə yetirmiş və sənin möhürünü yaddaşlarında saxlamış olanlar belə – günahkarları yox etmədiklərinə görə sənin sərt qüvvənlə cəzalandırılırlar.

Bundan əlavə, sən həm də ölüm möhürüsən, sənin vasitənlə aləmya ölüm gəlib. Çünki ölüm, aləmda yaşayanların hamısını toplayır, yalnız ona görə ki, ilan sənin möhürünü saxtalaşdırdı və Adam Rişonu Dərrakə Ağacının qadağasını pozmağa məcbur etdi.

Bu səbəbdən, səninlə yaradılmış bir aləm mövcud ola bilməzdi.

«Şin ש» hərfi

)“Şin ש” hərfi Onun hüzuruna gəldi. Ona dedi: “Aləmlərin Hakimi, qoy Sənə bu aləmi mənimlə yaratmaq xoş gəlsin, çünki Sən mənim vasitəmlə Şaday adı ilə adlanırsan və aləm müqəddəs adla yaradılmalıdır.” O isə ona cavab verdi: “Gözəlsən, xeyirsan və düzsən. Amma ‘yalan’ (şeker שקר) sözünün hərfləri səni özlərinə götürdüyündən, səninlə aləm yaratmaq istəmirəm, çünki ‘yalan’ yalnız ‘kuf–reyş קר’ hərfləri səni özlərinə qatanda mövcud ola bilir.”

Açıqlama: Nukvanın iki növ sonluğu var:

Malxut de-Malxut adlanan sonluq – bu “Tav ת” hərfidir.
Yesod de-Malxut adlanan ikinci sonluq – bu “Şin ש” hərfidir.

Məsələ bundadır ki, əgər Nukvanın quruluşu Aba ve İma’dan gəlmirsə, onun sonluğu “Tav ת” hesab olunur və bu da sərt mühakimədir. Amma əgər onun partsufu yuxarıdakı Aba ve İma vasitəsilə qurulursa, onun sonluğunda “Şin ש” hərfi yaranır. “Şin”in üç başı (dişi) İmanın XAQAT nurlarına işarə edir – yəni Malxut bu nurları Zeir Anpin vasitəsilə öz sonluq nöqtəsində qəbul edir. Necə ki, deyilir: “Ağsaqqalların qazdığı quyu.”

Bu nur sayəsində Malxut, Zeir Anpindən yüz xeyir-dua almaq üçün bir kliyə çevrilir. Necə ki, deyilib: “Qadın yalnız ona daxilində yer (kli) yaradanla əhd bağlayır.” Yəni bu nurlandırma nəticəsində o, qəbul edən bir yerə çevrilir və Zeir Anpinin Yesodundan gələn yüz xeyir-duai ala bilir. Buna görə bu sonluğa “məskunlaşmanın mərkəzi nöqtəsi” deyilir, çünki aləmin bütün əhalisi ondan törəyir. Və buna həmçinin Nukvanın Yesodu da deyilir.

Buna görə də “Şin ש” hərfi “Tav ת” kimi həqiqət nişanı adlanır və onun kimi padşah möhürü sayılır. “Möhür” anlayışı isə çoxqatlı mənalara malikdir:

Partsufun sonluğunu göstərir – necə ki, padşahın möhürü məktubun sonunda yerləşdirilir və bu məktub padşahın adından yazılmış olur.
Padşahın möhürü, padşahın öz varlığı ilə eynidir. Çünki bir insan padşahın möhürünü gördükdə, onun rəmzini tanıdıqda, sanki padşahın özünü görürmüş kimi ehtiram və qorxu hissi keçirir.

Bu səbəbdən, bu möhür həqiqət nişanı adlanır, çünki bütün həqiqətlik bu möhürlə tanınır. Amma “Şin ש” öz fəzilətlərinə görə “Tav ת” hərfindən üstündür, çünki o, “Şin ש” adlanır Şaday (שדי) adına əsasən – bu da “aləmlərə‘-kifayətdir (дай די), daha yayılma!’ deyən” mənasını verir. Bu isə aləmin məskunlaşdırma məqsədilə qurulmasına işarə edir. Çünki “Şin ש”də aləm hələlik sonlanır, yəni O, “aləmsına ‘kifayətdir, yayılma artıq’” demişdir və bu, “Tav ת”in xüsusiyyətinə bir keçiddir. Buna görə “Şin ש”dəki bu sonluq məskunlaşma mərkəzinin nöqtəsi adlanır.

Buna görə “Şin ש” çıxış edib deyir: “Qoy Sənə mənimlə aləmi yaratmaq xoş gəlsin, çünki Sən mənimlə Şaday adı ilə adlanırsan.” Çünki o, gördü ki, Yaradan “Tav ת” hərfini onda hökmün sərtliyi olduğuna görə rədd etdi və “Şin ש” düşündü ki, Yaradan aləmin yaradılması üçün onun xüsusiyyətini seçəcək – çünki onda “Tav ת”in bütün üstünlükləri vardır: o da padşah möhürüdür, o da həqiqət nişanıdır. Və bundan başqa, o, daha bir üstünlüyə malikdir – onun vasitəsilə Yaradan “Şaday” adı ilə adlanır. Çünki aləmin məskunlaşdırılması üçün Nukvanın sonluğu kimi “Tav ת” yox, məhz o – “Şin ש” seçilmişdir. Məhz bu səbəbdən o, cəsarət tapıb, şəxsən Yaradanın qarşısına çıxmış və demişdir ki, aləm onun xüsusiyyəti ilə yaradılsın.

Yaradan “Şin ש” hərfinə cavab verdi: “Baxmayaraq ki, sənin üstünlüklərin çox böyükdür, məhz buna görə sənin əksin olan xüsusiyyət klipoda çox güclənir. Çünki yalan bu aləmda mövcud ola bilməzdi, əgər onu yalan və saxtakarlıq hərfləri − klipotdan olan ‘Kuf- Reyş ק־ר’ − qəbul etməsəydi.”

İzah: Sitra Axra və bütün klipot üçün iki mənbə mövcuddur:

Birinci mənbə – incə nurlandırma (səfa nurudur) – bu, müqəddəslik tərəfindən onlara verilir ki, mövcud ola bilsinlər və ləğv olunmasınlar. Bu da o vaxta qədər davam edir ki, onlar günahkarların cəzalandırılması üçün lazımlı hesab olunurlar. Bu tərəfdən onların quruluşu böyük sayılmır, çünki bu çox zəif bir nurdur, yalnız onların həyatını dəstəkləməyə kifayət edir. Klipanın kişi hissəsi (“zaxar klipa”) yalnız başsız VAK səviyyəsindədir, klipanın qadın hissəsi (“Nukva klipa”) isə yalnız bir nöqtə səviyyəsindədir, yəni heç bir yayılma xüsusiyyəti yoxdur.

Bu incə nur onlara “Kuf ק” hərfi vasitəsilə çəkilir. Və məhz buradan onların müqəddəslikdəki BYA aləmlərinin insana bənzər formasını təqlid etmək üçün güc almaları baş verir – necə ki, meymun (ivritcə “Kof”) insanı təqlid edir. Bu barədə deyilir: “Tanrı hər şeyi ona qarşı olanla yaratdı.”

İkinci mənbə aşağıların natamamlığından yaranır. Onların şərəməlləri səbəbindən müqəddəslik nurları klipotun içinə çıxır. Birinci zərər, Yasaq Dərrakə Ağacı ilə bağlı olan qadağanın pozulması nəticəsində baş verdi və bununla da klipotun içində beş partsuflu və ABYA aləmləri ölçüsündə böyük bir quruluş meydana gəldi – müqəddəslikdə olduğu kimi.

Bu ikinci mənbənin göstəricisi isə “Reyş ר” hərfidir. Bu, klipotun qalxıb dayanmasına işarə edir – Bina içindəki Malxuta qədər. Bu Malxut isə “Dalet ד” hərfi ilə işarə olunur. Çünki Malxutun iyirmi iki hərfi onun daxilində üç hissəyə bölünür: Bina, Zeir Anpin, və Malxut.

“Tək saylar” – Binadır,
“Onluqlar” – Zeir Anpindir,
“Yüzlüklər” – Malxutdur.

Beləliklə, iyirmi iki Malxut hərfindən dördüncüsü – “Dalet ד” – onun Binanın alt hissəsi olan ZAT-ın başlanğıcında dayanır. Çünki “Alef-Bet-Qimel אבג” – Binanın QAR (yuxarı üç) hissəsidir, “Dalet ד”dən başlayaraq “Tet ט”ədək olanlar isə Malxut daxilində Binanın VAK hissəsini təşkil edir.

“Dalet ד” hərfi yoxsullıq və natamamlıq xassəslərinə işarə edir, bu isə bütün Malxuta aiddir. Çünki Malxutun özünün heç nəyi yoxdur – yalnız həyat yoldaşı olan Zeir Anpindən aldığı qədər mövcuddur. Bu xassəs onun adında əks olunur: “Dalet-Lamed-Tav דלת” – yəni “ehtiyac, yoxsulluq” mənalarını daşıyır.

“Dalet ד” hərfinin yuxarı hissəsində çıxıntılı bir bucaq (gağ) var – bu, onda olan xasadim bolluğunu simvollaşdırır. Bu xasadimləri isə “Qimel ג” hərfi verir, çünki Qimel, Daletdən əvvəl gəlir və Binanın QAR hissəsinə aiddir. Qimel, Zeir Anpindəki ona uyğun xasiyyətdən və Bina vasitəsilə ötürülən xasadim bolluğundan Malxuta verir.

Bu səbəbdən “Qimel ג” hərfi “Gomel Xasadim גומל חסדים” – yəni “mərhəmətli davranan” ifadəsindən gəlir. Qimel, özündə heç nə olmayan Daletə bolluqla xasadim verir. Bu xasadim bolluğu, Daletin yuxarı bucağında – gağda – simvolizə olunur.

Bununla belə, müqəddəslikdəki bu Malxutun əksi – Sitra Axranın Malxutu – aşağıdakı xüsusiyyətlə xarakterizə olunur: «Narazı olan, Əfəndini inkar edir» (Məsəllər 17:5). Bu zaman Malxut “təkəbbürlü yoxsul” adlanır – yəni “Qimel ג” hərfindən almaq istəmir və ona tabe olmaq istəmir, əksinə, öz böyük təkəbbürü ilə rəhbərlik etmək iddiasına düşür.

Bu qüsur səbəbindən “Dalet ד” hərfinin bucağı – yəni xasadim bolluğu – yox olur, və o, yoxsul və aciz olur. Daletin bucağının hamarlaşdırılması onu “Reyş ר” hərfinə bənzədir – çünki “Reyş ר” sözün kökündə “raš” – “yoxsul” anlamı var. Necə deyildiyi kimi: «Hətta padşah olsa belə, yoxsul doğulmuşdur» (Vaiz 4:13).

Zeir Anpin ilə Müqəddəs Nəkəbin (Nukva) birliyi, “Exad אחד” – “bir” – sözünün hərflərində təcəssüm edir:

“Alef-Хet אח” – Zeir Anpinin doqquz sfirasına işarə edir.
“Dalet ד” isə Malxuta işarədir.

Bu birlik ondan ibarətdir ki, Zeir Anpin, Binadakı Qimel ג vasitəsilə aldığı xasadim bolluğunu, Malxutun Qimelinə ötürür. Nəticədə, Malxut kənara çıxıntısı olan “Dalet ד” hərfinə çevrilir – bu da xasadim bolluğuna işarə edir. Bununla ZON (Zeir Anpin və Nukva) bir Cənnət (baçar) halına gəlir – tam bir birlikdə.

Amma alt aləmlər öz əməllərini pozduqda, Sitra Axra Malxutuna güc verirlər, ki bu da “Dalet ד” forması içində dayana bilir. Bu zaman Daletin bucağı silinir, yəni xasadim bolluğu yox olur, və o “Reyş ר” formasını alır.

Beləliklə, “Exad אחד” – “bir” sözü “Axer אחר” – “başqa (tanrılar)” sözünə çevrilir. Və ZON müqəddəsliyində “başqa tanrılar”ın qüvvələri hakim olur. Bu da «Narazı olan, Əfəndisini inkar edir» (Məsəllər 17:5) ifadəsinin daxili mənasıdır.

Və o zaman sayılır ki, Sitra Axranın “kuf- reyş קר” hərfləri “Şin ש” hərfinin möhürünü özlərinə götürürlər – halbuki bu hərf həqiqətin nişanəsi və Nukvanın Yesodudur, yəni Zeir Anpinin Yesodundan almaq üçün yer. İndi isə bütün bu sistem Sitra Axranın “başqa tanrı” xassəsinə keçir, çünki bu “Şin ש” vasitəsilə Sitra Axra Nukvası üçün Yesod qurulur.

Və buna görə də Sitra Axra on tam sfira və Roş ilə birlikdə böyük ölçüdə böyüyür. “Şin ש” hərfi, hansı ki, müqəddəslikdə idi, indi Sitra Axranın özülündə “sındırılmış nöqtəyə” çevrilir, çünki Sitra Axra müqəddəslikdəki sındırma üzərində qurulur. Və məhz buradan “əhəmiyyətsiz insan” xassəsi ilə ABYA aləmləri qurulur.

Beləliklə, aydın oldu ki, “kuf-reyş קר” necə Sitra Axranın iki mənbəyinə çevrilir. Bu səbəbdən də onlara “yalan hərfləri” deyilir, çünki Sitra Axra onları müqəddəslik quruluşunu və birliyini pozmaq və onun sındırılması üzərində yenidən qurulmaq üçün istifadə edir.

O, əsasən bunu “Şin ש” hərfini özlərinə çəkməklə – yəni Nukvanın Yesod forması – və “Dalet ד” hərfini “Reyş ר” ilə dəyişdirməklə edir. Başqa sözlə, onlar “Exad (אחד – bir)” xassəsini “Axer (אחר – başqa)” xassəsi ilə əvəz edirlər, və beləliklə “başqa tanrılar” partsuflarının quruluşu yaranır.

Bu səbəbdən də yalan və saxtakarlıq bu qədər böyük quruluşa malik olmazdı, əgər “kuf-reyş קר” “Şin ש” hərfini özlərinə götürməsəydi.

Və buna görə Yaradan “Şin ש” hərfinə belə cavab verdi:
“Gözəlsən, xeyirsan və həqiqətlisən. Lakin yalan sözünün – “Şeker שקר” – hərfləri səni özlərinə qatdığı üçün, səninlə aləm yaratmaq istəmirəm. Çünki yalan mövcud ola bilməz, əgər “kuf-reyş קר” səni özlərinə götürməsələr.”
Yəni Sitra Axranın yalan və saxtakarlıq quruluşu “Şin ש” hərfini mənimsəməsəydi mövcud olmazdı. Və bu səbəbdən onun xassəsi ilə aləm yaradılmamalıdır, çünki ona qarşı duran xassəs mövcuddur və onun vasitəsilə son İslaha zəmanət verilə bilməz.

Hər kəs bilməlidir ki, kim yalan danışmaq istəyirsə, əvvəlcə həqiqət əsasını götürməli, yalnız bundan sonra niyyətlənmiş hiyləni həyata keçirməlidir. Çünki “Şin ש” – bu, həqiqətin nişanəsidir, və üç xətti onun üç ataya – Xesed, Qvura, Tiferet (XAQAT) – işarə edir, hansılar ki, “atalar” adlanır, və bu səbəbdən də “Şin ש” üzərində atalar birləşmişdir, deyilir.

“Kuf ק” və “Reyş ר” isə şərin tərəfində təzahür edən hərflərdir. Çünki Sitra Axra soyuqdur, onda həyatın istiliyi yoxdur, çünki o Malxutdan bəslənir, hansı ki, buz bağlamış dənizə çevrilir. Və mövcudluqlarını davam etdirmək üçün, onlar “Şin ש” hərfini özlərinə götürürlər, və “KeŞeR (קשר – əlaqə, bağ)” birləşməsi yaranır – bu da möhkəmlik və dayaq deməkdir.

“Şin ש” bunu bildiyi anda, Yaradanın Hüzurundan uzaqlaşdı.

İzah:
XAQAT – Xesed, Qvura, Tiferet – Bina sfirotunun nurlarıdır ki, Zeir Anpinin Yesodu vasitəsilə Nukvaya ötürülür, və bu da Nukvanın son nöqtəsini – Yesod və qəbul yeri olaraq qurur. Və bu yerə yüz xeyir-dua Zeir Anpindən axır. Çünki XAQAT “atalar” adlanır, və bu səbəbdən deyilir ki, atalar “Şin ש”də birləşmişdir. Bu səbəbdən o, həqiqətin nişanəsidir.

Lakin “Kuf ק” və “Reyş ר” – bunlar Sitra Axranın iki qaynağıdır. Və deyilir ki, onlar “Şin ש” hərfini özlərinə götürürlər və “KəŞeR (קשר)” birləşməsini yaradırlar – yəni bağ, əlaqə. Çünki onlar “Dalet ד” hərfinin küncünü silərək, “Exad (אחד – Bir)” sözünün içindəki birliyi məhv edirlər, və Nukva müqəddəsliyinin Yesodunu – “Şin ש” – özlərinə götürürlər. Və beləliklə klipanı – Sitra Axranın Nukvasını – “Şin ש” ilə qururlar.

Bu səbəbdən də müqəddəsliyin ən böyük tutulması yaranır, hansı ki, “KəŞeR (קשר – bağ)” adlanır, çünki əlaqə, yəni çox güclü və qoparılması çətin olan bir tutma deməkdir.

“Tsadi צ” Hərf

26) Hərf “Tsadi צ” daxil olaraq Ona müraciət etdi:
— “Ey Aləmlərin Hakimi! Qoy aləmi mənimlə yaratmaq Sənin üçün xoş olsun. Axı mənimlə salehlər (tsadikim) işarələnir, və Sən də, Saleh (Tsadik) adlanan Sən, mənimlə işarələnirsən. Necə ki, yazılıb: «Çünki Salehdir Yaradan, salehliyi sevər». Və mənimlə aləmi yaratmaq münasib olar.”

Ona Yaradan cavab verdi:
— “Tsadi! Tsadi sən özünsən, və tsadik – sən! Lakin sən gizli olmalısan. Sən bu qədər aşkar edilməməlisən” – yəni aləm səninlə yaradılmamalıdır, “belə ki, aləmə qınaq yeri verilməsin”.

Gizli qalmalı olduğu səbəbi – onun əvvəllər “Nun נ” şəklində olmasıdır, və İsimdəki (AVAYA) müqəddəslik əhdi sayılan “Yud י” gəlib onun üzərinə minib onunla birləşmişdir, və nəticədə “Tsadi צ” olmuşdur.

Bu, eyni zamanda, Yaradanın AdamRişonu yaratdığı zaman – hansı ki, Zeir Anpin xüsusiyyətinə aiddir – onu iki partsufta yaratmasının səbəbidir:

biri kişi partsuftu (zaxar),
biri qadın partsuftu (Nekeva),
və onlar bir-birlərinə “arxadan” birləşmişdilər (axoraim le-ahoraim – arxa ilə arxaya).

Buna görə də, “Yud י”un sima cəhəti (panim) “Nun נ”a qarşı yox, əks istiqamətə yönəlmişdir, “Tsadi צ” formasında.
Yəni burada “Yud י” bir istiqamətə baxır, “Nun נ” isə digərinə, və onlar “panim be-panim” – üzbəüz – deyillər.

Bu, “Tsadi צ” hərfinin özündə gizli bir birləşməni – salehliyin əsasını – daşıdığını göstərir. Lakin bu birləşmə hələ üzə çıxmamış, arxa-arxaya bağlıdır, və Yaradan belə bir formayla aləm yaratmaq istəmir, çünki bu, nəticədə aləmda qınaq və səhv anlamlara səbəb ola bilər. aləm gizli və yetkin olmayan salehliklə deyil, tam üzə çıxmış, qarşılıqlı və aydın əlaqə ilə qurulmalıdır.

«Və əlavə olaraq, – Yaradan Ona dedi: – Mən gələcəkdə səni böləcəyəm, səndəki “axor be-axor” (arxa ilə arxaya) birləşməsini kəsəcəyəm və səni “panim be-panim” (üzbəüz) birləşməyə çevirəcəyəm. Başqa bir yerdə sən ucalacaqsan ki, o hala gələsən, lakin bu, dərhal baş verməyəcək» – yəni, aləmin yaradılışının əvvəlində o, “axor be-axor” vəziyyətində olmalıdır, bu da onun nur saçmasının gizliliyini göstərir, və buna görə də onunla aləm yaradılması mümkün deyil. Hərf “Tsadi צ” Ondan ayrıldı və uzaqlaşdı.

İzah: Hərf “Tsadi צ” gördükdən sonra ki, “Tav ת” özündə olan sərt hökmlərə görə rədd edildi, və “Şin ש” – sitra axranın ona yapışması səbəbilə rədd edildi, “Tsadi צ” cəsarətlənərək düşündü ki, o, şübhəsiz aləmi yaratmağa layiqdir – çünki onun üzərində də eyni möhür var, və onlarla müqayisədə, sitra axranın onda heç bir tutumu yoxdur.

Və dedi: “Mənimlə salehlər işarələnirlər” – yəni müqəddəs əhdin möhürü ilə, sünnət və örtmə vasitəsilə, bu da bütün xarici qüvvələri (klipot) uzaqlaşdırır.
“Və Sən, Saleh adlanan Sən də mənimlə işarələnirsən” – yəni Yaradanınun özü, başqa sözlə desək Bina, “saleh və salehlik” formasında təsbit olunmuşdur, necə ki Zeir Anpin də elədir.

Bu da Bina’nın Q”AR’ıdır (üç ali sfira), hansılar ki Aba ve İma’da bu şəkildə mövcuddur: Abanın yolu İmanın yolu ilə birləşir, necə ki iki aşiq bir-birlərinə sarılmış halda, daimi zivuqda (birlik və bağda), hansılar ki heç vaxt kəsilmir.
Necə ki, deyilir: “Salehdir Yaradan, salehliyi sevər.”

«Saleh (Tsadik צדיק)» – Aba'nın Yesodunu göstərir,
«Salehlik (Tsidkut צדקות)» – İma'nın Yesodunu göstərir.
Bunlar Netzax və Xod sfirotlarıdır, hansılar ki “Yaradanın salehliyi” adlanır.
Və çünki “Saleh” (Tsadik צדיק) “Salehliyi” (Tsidkut צדקות) sevir,
onların zivuq'u (birliyi) heç zaman kəsilmir.
Bu səbəbdən də dedi:
“Mən layiqəm ki, mənimlə aləm yaradılsın.
Və mənim xassəsimlə aləm mövcud ola bilər,
doğru yolla son İslaha doğru gedərək.”Və O, ona cavab verdi:“Tsadi! Tsadi – sənsən, və saleh (tsadik) – sənsən”,çünki “Tsadi צ” hərfi Zeir Anpin'in Yesodudur,və bu Yesod Nukva ilə birləşdikdə, “saleh (tsadik)” adlanır.

Çünki Zeir Anpin'in doqquz sfirası “Yud י” hərfindən “Tsadi צדי” hərfinə qədər yerləşir,və “Kuf ק” – Nukva'nın başlanğıcıdır.Və Nukva Yesodla birləşdikdə,
“Kuf ק” – “Tsadi צדי” ilə birləşir,və Yesod “saleh (tsadik צדיק)” adlanır.Və bu, Yaradanın onu tərifinin daxili mənasıdır: “Tsadi – sənsən” – yəni Zeir Anpin’in Yesodundakı yerində,və “Tsadi – sənsən” – Mənim yerimdə,çünki sən Məndə yazılıbsan, kəsilməz zivuqda,və həmçinin “saleh (tsadik צדיק) – sənsən”,çünki Nukva da səndə daxil olmuşdur, səndən sonra gələn “Kuf ק” hərfində.“Lakin buna baxmayaraq, səninlə aləm yaradılmağa uyğun deyildir.”Ona görə də deyilmişdir: «Ancaq sən gizli qalmalısan. Sən özünü bu qədər aşkar etməməlisən ki, aləmə danlamaq üçün bir səbəb verilməsin».Və o gizli olmalıdır, çünki o, “nun נ” formasında idi.Axı Zeir Anpin’in Yesodu Nukvanı özünə daxil edir, yəni “saleh (tsadik צדיק)” sözündəki “kuf ק” hərfini, və bu barədə Yaradan ona eyham etdi: «Saleh (tsadik צדיק) – sənsən».Və Nukva “tsadi צ” içində ona daxil olduqda, o, onda “nun נ” hərfi formasını alır,çünki “nun נ” – Zeir Anpin’in Qvura’sıdır,belə ki,“yud י” “kaf כ” “lamed ל” – bunlar G”AR’dır – Keter, xoxma və Bina,“mem מ” və “nun נ” – bunlar isə Xesed və Qvura’dır.

Və bu “nun נ” haqqında deyilmişdir: “Mənəm ağıl (bina), məndədir güc(qvura)” (Мишлей 8:14), çünki böyük vəziyyətdə (gadlut),XAQAT – XABAD’a çevrilir,
və Qvura – Bina olur.Lakin kiçik vəziyyətdə (katnut),Aba İmanı çölə çıxarır,
və Bina – Qvura olur, yəni “nun נ”.Bu səbəbdən yıxılma onu göstərir,
çünki o, QAR’dən VAK’a yıxılır,Aba Bina və ZON-u roşdan (başdan) çölə çıxartdığı üçün.Bu haqda deyilmişdir:
“Sən bu qədər aşkar olmamalısan ki, aləmə danlamaq üçün səbəb verilməsin.”Və o gizli qalmalıdır, çünki o, “nun נ” formasındadır,və “Yaradanın müqəddəs əhdi” olan adın “yud י” hərfi gəlib onun üstünə minib, onunla birləşdi.Başqa sözlə desək,“tsadi צ” daxilində olan Nukva,
onun içindəki “nun נ” hərfi formasındadır, və bu, süqut edən Binanın Qvura xüsusiyyətidir.Və “yud י” – Zeir Anpin’in öz Yesodudur,hansı ki “müqəddəs əhdin adı” adlanır.Və onlar “axor be-axor” vəziyyətindədirlər,yəni onların arxa tərəfləri birləşmişdir, amma ön tərəfləri (panim) çöldən görünür.

Çünki “yud י” hərfinin ön tərəfi çölə baxır, “nun נ” tərəfə deyil,
və “nun נ” hərfinin ön tərəfi də çölə baxır, “yud י” tərəfə deyil.

Bu da onların arxa tərəflərində (ahoraim) xarici (çöl) xassəslərin yapışmasından xəbər verir,və ona görə də onların arxa tərəfləri gizlədilməlidir.

Necə ki, deyilmişdir: «Və onların arxası içəriyə doğru idi» (Yehezkel 8:16),
– ki, xarici xassəslər onlarda tutunmasın.Və bu, deyilmiş olanın mənasıdır: «Sən bu qədər aşkar olmamalısan ki, aləmə danlamaq üçün səbəb verilməsin» –
çünki sənin arxa tərəflərində (axoraim) bir nöqsan var, sən gizlilikdə olmalısan ki, xarici xassəslərin orada – zivuq halında olanlar arasında – möhkəmlənməsinə səbəb olmayasan.Və bu səbəbdən sən vasitənlə aləmin yaradılması üçün yararlı deyilsən – çünki sənin içində də klipotun tutunması yaranır.

Və “tsadi צ” hərfində – Yesod və Malxut “axor be-axor” vəziyyətində olduqları üçün,Adam ARişon da “axor be-axor” vəziyyətində çıxdı, iki fərqli partsufun xüsusiyyətində.Buna görə də deyilmişdir:
«Və bu, Yaradanın Adam Rişonu yaratdığı zaman onun Zeir Anpin xüsusiyyətinə aid olaraq, onu iki partsuf kimi – “axor be-axor” – yaratmasının səbəbidir.»Və Yaradan ona bir də belə dedi:
«Gələcəkdə Mən səni böləcəyəm, səndəki “axor be-axor (arxa ilə arxaya)” birləşməni kəsəcəyəm və səni “panim be-panim (üzbəüz)” birləşməyə gətirəcəyəm. Və başqa bir yerdə sən yüksələcəksən.»

Və sənin öz yerində ‘panim be-panim’ vəziyyəti islah olunmayacağı üçün,
hətta o zaman belə sənin dərəcəndə klipotun tutunması olacaq.Və buna görə də sən vasitənlə aləmin yaradılması üçün yararlı deyilsən.Və bu, deyilmiş olanın mənasıdır: «Sən bu qədər aşkar olmamalısan ki, aləmə danlamaq üçün səbəb verilməsin» –çünki sənin arxa tərəflərində (axoraim) bir nöqsan var, sən gizlilikdə olmalısan ki, xarici xassəslərin orada – zivuq halında olanlar arasında – möhkəmlənməsinə səbəb olmayasan.
Və bu səbəbdən sən vasitənlə aləmin yaradılması üçün yararlı deyilsən – çünki sənin içində də klipotun tutunması yaranır.Və “tsadi צ” hərfində – Yesod və Malxut “axor be-axor” vəziyyətində olduqları üçün,Adam Rişon da “axor be-axor” vəziyyətində çıxdı, iki fərqli partsufun xüsusiyyətində.

Buna görə də deyilmişdir:
«Və bu, Yaradanın Adam Rişonu yaratdığı zaman onun Zeir Anpin xüsusiyyətinə aid olaraq, onu iki partsuf kimi – “axor be-axor” – yaratmasının səbəbidir.»Və Yaradan ona bir də belə dedi:
«Gələcəkdə Mən səni böləcəyəm, səndəki “axor be-axor (arxa ilə arxaya)” birləşməni kəsəcəyəm və səni “panim be-panim (üzbəüz)” birləşməyə gətirəcəyəm. Və başqa bir yerdə sən yüksələcəksən.»

İzah:
Əgər sən desən ki, “Mən Səninlə gələcəkdə səni ‘panim be-panim’ vəziyyətinə gətirəcəyəm, elə indi də səninlə aləm yaradıla bilər” – bu bir sübut deyil.
Çünki səni ‘panim be-panim’ vəziyyətinə gətirəcəyim zaman belə, bu, sənin aşağıdakı mövqeyində baş verməyəcək, ancaq yalnız sən yuxarı qalxdıqda – Aşağıların deyil, yuxarı Aba və İmanın yerinə çatdıqda baş verəcək.Və sənin öz yerində ‘panim be-panim’ vəziyyəti islah olunmayacağı üçün, hətta o zaman belə sənin dərəcəndə klipotun tutunması olacaq.Və buna görə də sən vasitənlə aləmin yaradılması üçün yararlı deyilsən.

“Pey פ” hərfi

28)“Pey פ” hərfi daxil olub Ona müraciət etdi: “Aləmlərin Rəbbi! Qoy mənimlə aləm yaradılmaq Sənə xoş olsun. Axı aləmda həyata keçirmək niyyətində olduğun azadlıq (gec-tez baş verəcək olan) mənim içimdə yazılmışdır, çünki bu – qurtuluşdur (Peydut פדות).” Başqa sözlə, bu azadlıq bizim bəlalardan qurtuluşumuzdur və “Pey פ” hərfi ilə başlayır. “Ona görə də aləm mənimlə yaradılmalıdır.”

O dedi: “Gözəlsən! Lakin sənin içində günahın (Peyşa פשע) izi gizlənir. Bu isə bədənə başını soxaraq hücum edən ilana bənzəyir. Eynilə günah edən də başını əyərək onu başqalarından gizlədir, lakin əlləri günaha uzanır.” “Pey פ” hərfi də bu formadadır – başı əyilmiş və içində gizlənmişdir. Eyni sözləri Yaradan “ayin ע” hərfinə də dedi, çünki onun içində də günah (avon עוון) möhürlənmişdir. Və hərçənd ki, o dedi: “Axı mənim içimdə təvazökarlıq var (anava ענוה),” Yaradan ona cavab verdi: “Səninlə Mən aləm yaratmayacağam!” Və o, Onun hüzurundan çıxdı.

İzah:
“Pey פ” hərfi dedi ki, gələcəkdə aləmə enəcək qurtuluş onda yazılmışdır, buna görə də aləm onunla yaradılmalıdır – çünki aləmda baş verən sürgün və qurtuluş Nukvadan asılıdır. Belə ki, əgər Nukvada “moxin” adlanan QAR quruluşu çatışmırsa, İsrail xalqı öz torpağından – İsrail torpağından sürgün olunur. Çünki aşağıdakı İsrail torpağı yuxarıdakı İsrail torpağına – Zeir Anpinin Nukvasına uyğun gəlir. Əgər yuxarıda Zeir Anpin, İsrail və onun torpağı olan Nukva arasında ayrılıq baş verərsə, onda aşağıda da İsrail öz torpağından sürgün olunur. Və nə zaman ki, İsrail oğulları öz əməllərini islah edirlər, bu, yuxarıdakı İsrailin öz Nukvasını – torpağını – bolluqla doldurmasına səbəb olur, onu “moxin”lə (ağılla) inşa edirlər və onunla panim be-panim – üzbəüz birləşirlər. O zaman aşağıdakı İsrail oğulları da qurtuluşa nail olar və onlar da öz torpaqlarına qayıdarlar.

Və bu QAR səviyyəsində olan moxinlər, Zeir Anpinin Nukva üçün tikinti vasitəsi olan ağıl nurları, Netsax və Xod libasında Nukvaya gəlir. Bu zaman Xoxma ağlı Nukvada Netsaxda, Bina ağlı isə Xodda paltarlanır. “Ayin ע” və “Pey פ” hərfləri isə Zeir Anpinin Netsax və Xod sfiralarıdır. Və bu, Xod sfirası olan Pey פ hərfinin “aləmda həyata keçirmək istədiyin qurtuluş mənim içimdə yazılmışdır” sözlərinin mənasını təşkil edir – yəni aləmə qurtuluş gətirən Nukvaya aid moxinlər mənim içimdə bürünilmişdir. Buna görə, əgər Sən aləmi mənim xassəmdə yaratsan, heç şübhəsiz ki, onlar islahın sonuna çatmaq imkanına malik olacaqlar.

Bəs niyə Pey פ özünü Ayin ע hərfindən üstün hesab edirdi ki, guya aləm onunla yaradılmalıdır? Axı Nukvaya gələn moxinlər hər ikisinə – Netsax və Xoda, yəni Ayin ע və Pey פ hərflərinə paltarlanır, və onların əsası Netsaxda, yəni Ayin ע hərfində yerləşir. Buna görə də belə deyilmişdir: “Çünki bu – qurtuluşdur (Peydut פדות)” – çünki qurtuluş yalnız Xod, yəni Pey פ xassəsi vasitəsilə baş verir. Və qurtuluş ondadır ki, İma əvvəlcə Nukvaya olan mühakimələri ləğv edir və yalnız bundan sonra Nukva azadlığa hazır olur.

Bu da həmin sözlərin daxili mənasıdır: “Qartal yuvasını oyadır, balalarının üzərində qanad çalır.” Alimlər izah edir ki, bu qartal balalarına mərhəmət göstərir və deyir: “Qoy ox mənə dəysin, amma balalarıma dəyməsin.”
İzah: Artıq açıqlanmışdır ki, MA yalnız o zaman moxinlərə layiq olur ki, “ana (İma) qızına öz libasını verir” adlı islah baş verir. Çünki Nukva əsasından ixtisar edilmiş olduğundan və ilk ixtisardan sonra artıq nur qəbul edə bilmədiyindən, o, heç bir moxin ala bilməzdi. Ancaq İma Arix Anpinin roşundan kənara çıxaraq roşsuz VAK halına gəldikdə, onun ELE (אֵלֶה) adlı hərfləri Nukvaya keçdi və Nukva da Elokim adı vasitəsilə quruldu. İma “öz oğullarına mərhəmətli olan qartal” adlanır, yəni ZONun anasıdır. Və buna görə o, öz dərəcəsindən çıxaraq roşsuz VAK halına düşdü – bu isə sanki bir oxla vurulmaq kimidir. Necə deyilmişdir: “Qoy ox mənə dəysin,” – yəni bu hərəkətlə o, öz oğullarını mühakimələrdən xilas edir və onlar da ELE libasında olan moxinləri almağa layiq olurlar.

Və bu “qurtuluş (Peydut פדות)” və “azadolğunluq (pidyon פדיון)” odur ki, İma Nukvaya olan mühakimələrdən onu azad edir – çünki bu azadolğunluq olmadan Nukva moxinlərə layiq ola bilməzdi. Bu qurtuluş əsasən Nukvaın sol xəttinə – mühakimələrin yerləşdiyi yerə – yayılır, eyni zamanda Zeir Anpinin Xod sfirasına, yəni Pey פ hərfinə də aiddir. Buna görə Pey פ hesab edirdi ki, o, Ayin ע hərfindən daha layiqlidir, çünki İma qurtuluşu yalnız ona bürünilir, Ayin ע hərfinə isə yox. Axı mühakimələr sol xətdə yerləşir, sağda yox.

Buna görə də deyilmişdir: “Gözəlsən! Lakin sənin içində günahın izləri gizlənir.” Çünki altı min illik bütün qurtuluşlar VAK səviyyəsində olan moxin de-xaya vasitəsilə baş verir, çünki bu moxinlərin QAR hissəsi – yəni daxili Aba ve İma – Nekudim aləmində fəaliyyət göstərmiş və gizlənmişdir, və yalnız islahın sonunda açılacaq. Bu isə Adam Rişonun Dərrakə Ağacı qadağasını pozması ilə əlaqədardır – o zaman ki, o, yuxarı moxinləri BYA (Briya, Yetsira, Asiya) adlanan ayrılmış aləmlərin yerinə – parsadan aşağıya – cəlb etdi. Orada isə İmaya aid libaslar yoxdur, yalnız ixtisar olunmuş Malxut mövcuddur.

Buna görə də Atsilut aləminin altında parsa uzanır və hazırda orada birinci ixtisarın aşağı he הsi yerləşir. Bu parsa, Atsilut nurlarını dayandırır və onların ondan aşağı yayılmasına imkan vermir.

Və Atsilutun parsasından aşağıya doluluq çəkildiyi üçün Nukvada bir günah izi yazıldı. Bu haqda deyilmişdir: “İlan Həvvaya yaxınlaşdı və ona murdarlıq gətirdi.” Bu murdarlıq isə yalnız islahın sonunda düzəldilə bilər. Necə ki, yazılmışdır: “O, ölümü əbədi olaraq yox edəcək və Yaradan, Qüdrətli Tanrı, bütün üzlərdən göz yaşlarını siləcək” – çünki daxili Aba ve İmaya aid moxinlərin çatışmazlığı, hansılar ki gizlənmişdi, “göz yaşı” adlanır. Və bu, Yaradanın böyük dənizə axıtdığı iki göz yaşına uyğundur. Onlar iki “göz” (eynaim) xüsusiyyətinə uyğundur – yəni daxili Xoxma və Bina, hansılar ki gizlənmişdir və görünmürlər.

“Gözlər” – bu, Xoxma və Bina sfiralarıdır, “göz yaşları” isə Dərrakə Ağacı qadağasının pozulması nəticəsində bu sfiralara qarışmış murdarlığın doğurduğu çatışmazlıqdır. Bu çatışmazlıq göz yaşlarını yaradır. Və bu, iki Məbədin dağıdılmasına səbəb olmuşdur. Bu göz yaşları Nukvanın üzündən (panim) silinə bilməz – yalnız “ölüm əbədi olaraq yox edildikdə”, yəni Dərrakə Ağacı qadağasının pozulması tamamilə islah edildikdə mümkündür. Bu zaman günah – yəni aləmə ölümü gətirən murdarlıq – düzəldilmiş olacaq.

Və o zaman QAR, yəni moxin de-xaya, – daxili Xoxma və Binaya aid olan ağıl nurları – nur saçmağa başlayacaq. Və bu yolla “Yaradan, Qüdrətli Tanrı, bütün üzlərdən göz yaşlarını siləcək.”

Və buna görə Yaradan ona dedi: “Gözəlsən! Lakin sənin içində bir günah izləri gizlənir.” Çünki hərçənd ki, sənin içində İma vasitəsilə gələn qurtuluş var və bu sayədə sən aləmə azadlıq gətirirsən – yəni moxin de-xaya, və bütün qurtuluşlar bununla bağlıdır – yenə də bu qurtuluşlar kamillikdən məhrumdur. Çünki İsrail öz torpağından yenidən sürgün olunur, və iki Məbədin dağıdılması təkrar baş verir – çünki “sənin içində günahın izləri gizlənmişdir.” Axı İma vasitəsilə gələn qurtuluş hələ də Dərrakə Ağacının qadağasının pozulmasını tamamilə aradan qaldıra bilmir, buna görə də sənin içində hələ də klipotun (quruluşun çirkli klisiqları) saxlanması var. Və buna görə moxin yalnız VAK de-xaya xüsusiyyətində gəlir, və onlarda roş de-moxin de-xaya çatışmır. “Və çünki sənin içində klipotun saxlanması var, sən layiq deyilsən ki, aləm səninlə yaradılsın.”

Və deyilmişdir: “Lakin sənin içində günahın izləri gizlənir, bu da bədənə başını soxan ilana bənzəyir” – çünki bu günah, gizlilikdə olduğu üçün, aləmdakı insanları sancan və aləmə ölümü gətirən ilanın gücünü özündə saxlayır. Və o güclə dolu olduqda, ondan xilas olmaq mümkün deyil. Bu, insanı sancıb dərhal başını bədənə gizlədən ilana bənzəyir – və o zaman onu öldürmək mümkün deyil, çünki ilan yalnız başına zərbə ilə öldürülə bilər.

Bu da Adamın Dərrakə Ağacı qadağasını pozmasına gətirib çıxardı, və onun nəslindən olanlar “başlarını əyir və əllərini (günaha doğru) uzadır.” Başqa sözlə, İmadan gələn azadlıq sayəsində cəlb olunan moxinlər də “başın əyilməsi” xüsusiyyətindədir, və yalnız “əllər” – yəni XAQAT – bu moxin vasitəsilə aşkar olunur. Bu şəkildə, Pey פ hərfində ilanın saxlanması hələ də mövcuddur və buna görə o, aləm onunla yaradılsın deyə uyğun deyil, çünki o, son İslaha hazır olmayacaq.

Ayin “ע” Hərfi

Eyni şəkildə Yaradan “Ayin ע” hərfinə də dedi, hansında ki, günah yazılmışdır. Və hərçənd ki, o dedi: “Axı mənim içimdə təvazökarlıq (anava ענוה) var,” yenə də Yaradan ona dedi: “Səninlə Mən aləm yaratmayacağam!”

Yuxarı İma “təvazökarlıq (anava ענוה)” adlanır. Zeir Anpinin Netsaxı – yəni “Ayin ע” – moxinlərlə birlikdə Nukvaya bürüniləndə, o yüksəlir və yuxarı İmaya geyinilir, və İma onu öz zinətləri ilə bəzəyir. Buna görə də o dedi: “Mənim içimdə təvazökarlıq var” – yəni, təvazökarlıq adlanan İma mənə geyinilir. Lakin bu Netsax və Xodda gizli şəkildə mövcud olan günah səbəbindən Yaradan “Ayin ע” hərfinə dedi: “Səninlə Mən aləm yaratmayacağam!”

Və buradakı pozuntu “günah (avon עון)” adlanır, “peşa פשע” – yəni qəsdən günah – yox, necə ki bu “Pey פ” ilə baş verir. Çünki pozuntunun mahiyyəti (peşa) Xodda yazılır – yəni Pey פ-də. Çünki Zeir Anpinin Xod sfirasında Malxutun daxil olması vardır və Dərrakə Ağacının qadağasının pozulması nəticəsində klipot orada saxlanılır. Lakin Zeir Anpinin Netsaxı artıq Zeir Anpinin öz xüsusiyyəti sayılır, və onun ilkin xassəsində klipotun saxlanması yoxdur. Ancaq necə ki deyilmişdir: “Bəzən, tikan kələmin yanında bitəndə və onu çıxarmağın vaxtı çatanda, tikanla birlikdə kələMİ də çıxarırlar – nəticədə kələm zərər görür.” Bu kimi klipot Netsaxda da saxlanılır. Və bu natamamlıq burada “günah (avon עון)” adlanır ki, bu da göstərir: əslində onun təbiəti düzdür, lakin Xod ilə birləşməsi nəticəsində günaha cəlb olunmuşdur.

Və “Ayin ע” hərfi haqqında “Ayin ע hərfi gəldi və dedi...” deyilmir, necə ki digər hərflər üçün deyilir. Çünki o, Pey פ ilə birləşmişdir, çünki Netsax və Xod bCənnətin iki hissəsidir. Və buna görə, əslində onlar hər ikisi birgə gəlmişdi, baxmayaraq ki, Zoar onların hər birini ayrıca izah edir – birini o birindən sonra.

“Samex ס” hərfi

28)“Samex ס” hərfi daxil oldu və Ona müraciət etdi: “Aləmlərin Rəbbi! Qoy Sənin üçün xoş olsun ki, mənimlə aləm yaradılsın. Çünki mənim içimdə yıxılanlara dəstək var, necə ki deyilir: ‘Yaradan bütün yıxılanlara dayaq olar’ (סוֹמֵךְ יְהוָה לְכׇל־הַנֹּפְלִים).”
O isə ona cavab verdi: “Məhz bu səbəbdən sən öz yerində qalmalısan və oradan tərpənməməlisən. Çünki əgər sən ‘dayaq olan’ sözündəki yerindən çıxarsansa – sənə söykənən o yıxılanların halı necə olacaq?” Və dərhal O’nun hüzurundan çıxdı.

İzah:
“Samex ס” hərfi – bu, Zeir Anpinin Tiferet sfirasıdır və o, Bina xüsusiyyətində olan guf sayılır. Çünki Zeir Anpində Keter–Xoxma–Bina (KAXAB) xüsusiyyətləri xasadim xassəsinə çevrilərək xesed–Qvura–Tiferet (XAQAT) adlanır. Beləliklə, Bina iki xüsusiyyətə bölünür: QAR və ZAT. Onun içindəki QAR – yuxarı Aba ve İma olur və onlar Arix Anpinin xazedən yuxarı hissəsini libaslandırırlar və hələ də Arix Anpinin roş xüsusiyyəti sayılırlar, baxmayaraq ki, onlar Onun gufunda yerləşirlər – çünki onlar xasadim nurudurlar. Necə ki, yazılıb: “Çünki O, mərhəmət istəyir.”

Və onlar Xoxma nurunu qəbul etmədikləri üçün, hətta Arix Anpinin roşunda olsalar belə, roşdan çıxışları onların dərəcəsini azaltmır və hələ də roş Arix Anpin xüsusiyyətində qalırlar. Onlara “Samex ס” deyilir, çünki bu Bina səviyyəsində olan QAR, Aba ve İma partsufu formasında yerləşmişdir və onlarda altı sfira yayılır: XABAD (Xoxma, Bina, Daat), XAQAT (Xesed, Qvura, Tiferet) – xazeyə qədər.

Lakin Bina sfirasının ZAT hissəsi – hansı ki, ZON-un Binaya daxil olmasından ibarətdir və Bina özünün mahiyyəti sayılmır – Binadan ayrıldılar və İşsut adlı partsuf oldular. Onlar Aba ve İmaya aid TANXI dörd sfirasını (Tiferet, Netsax, Xod, Yesod), yəni Aba ve İmada xazedən aşağı yerləşən hissələri libaslandırırlar. Və bu İşsut nurlandırılmış Xoxmaya ehtiyac duyur ki, onu ZON üçün ötürsün. Çünki onlar Arix Anpinin roşundan çıxaraq guf xüsusiyyətinə keçmiş və Xoxmadan məhrum olmuşlar, bu çıxış nəticəsində zərər çəkmiş və roşdan məhrum VAK xüsusiyyətinə çevrilmişlər. Onlara “qapalı mem ם” deyilir, çünki onlar yalnız Aba ve İmaya aid TANXI dörd sfirasını əhatə edirlər.

Bu Binanın “Samex ס” və “Mem ם” şəklində bölünməsi Arix Anpinin Binasında baş verir – o Arix Anpinin roşundan çıxaraq Onun XAQAT hissəsinə, yəni Tiferetin aşağı üçdə birinə qədər yayılır. Və onlar bütün moxinləri Zeir Anpina və Nukvaya (ZON) ötürən qüvvələrdir.

Lakin bütün zamanlar eyni deyil. O zaman ki, aşağıdakılar (insanlar) öz əməllərini islah edir və ZONda MAN qaldırırlar, və ZON öz növbəsində Aba ve İmaya MAN qaldırdıqda, Aba ve İma və İşsut bir partsufda birləşirlər və Arix Anpinə yüksəlirlər. Və bu zaman onlar Xoxma nuru ilə dolmuş kamil moxinləri Arix Anpindən Zeir Anpina ötürürlər, və Zeir Anpin də onları Nukvaya – yüz nemət formasında – ötürür.

Çünki “Samex ס” (say dəyəri 60), yəni yuxarı Aba ve İma, “Mem ם” (say dəyəri 40), yəni İşsut ilə birləşərək bir tam olur və birlikdə “yüz” ədədi ilə ifadə olunurlar.

Lakin o zaman ki, aşağıdakılar – yəni insanlar – yenidən öz əməllərini pozur və islahı itirirlər, moxinlər (ZONdan) çıxır və ZON “VAK (altı sonluq) və nöqtə” halına qayıdır. Həmçinin Aba ve İma ilə İşsut bir-birindən ayrılır. Yuxarı Aba ve İma yenidən “Samex ס” xüsusiyyətinə – yəni onluqlardan ibarət altı sfiraya (XABAD və XAQAT) çevrilir. İşsut isə yenidən “qapalı Mem ם” halını alır – yəni yalnız Aba ve İmaya aid TANXİ sfiralarına çevrilir.

O zaman ki, ZON bu katnut (kiçiklik) vəziyyətində olur – yəni VAK və nöqtə halında – klipotun qarışması təhlükəsi yaranır. Çünki belə vəziyyətdə onlar Atsilutdan çıxıb ayrılıq aləmləri olan BEAya (Briya, Yetsira, Asiya) düşmək məcburiyyətində qala bilərlər. Bu səbəbdən yuxarı Aba ve İma onlara öz “Samex ס” xüsusiyyətindən nur ötürür. Hərçənd ki, bu nurlar yalnız xasadim nurudur, yenə də onlar “saf hava (avira d’hayya)” və roş xüsusiyyəti sayılır. Bu səbəbdən, hətta katnut vəziyyətində olduqda da, ZONun içinə heç bir klipa qarışa bilmir – çünki “Samex ס”dən gələn bu nurlar onları qoruyur.

Və buna görə bu nurlar “Samex ס” adı ilə adlanır – çünki onlar ZONu dəstəkləyir (somexim), yəni onları Atsilutdan düşməməyə, roşdan məhrum VAK vəziyyətində belə, qorumağa kömək edir.

Və buna görə deyilmişdir ki, “Samex ס” hərfi Ona müraciət etdi: “Axı mənim içimdə yıxılanlara dayaq var, necə ki deyilmişdir: ‘Yaradan bütün yıxılanlara dayaq olar’” – çünki o, özünü ondan əvvəl gələn bütün hərflərdən daha layiqli hesab edirdi. Axı “Samex ס” nurları ZON-a onların katnut (kiçiklik) vəziyyətində də nur saçır, hərçənd ki, bu yalnız xasadim nurudur, və bu xasadim nurunda klipotun ən kiçik bir qarışma imkanı belə yoxdur – çünki Binaya məxsus QAR nurları peyda olduqda xarici xüsusiyyətlər qaçıb yox olurlar.

Bu səbəbdən o, öz xüsusiyyətini aləmin onunla yaradılması üçün ən layiqli sayırdı – çünki o, aləmin sakinlərini, onlar əməllərini pozduqda belə, qoruya bilərdi və klipotun qarışması baş verməzdi.

Yaradan isə ona cavab verdi: “Məhz bu səbəbdən sən öz yerində qalmalısan və ondan çıxmamalısan.” Yəni, sənin yerin yıxılanlara dəstək olmaq üçündür – onları qorumaq üçün, aləmin sakinləri pozğun olduqları zaman. Sən yalnız bu yerdə olmalısan və ordan çıxmamalısan. Çünki əgər aləm səninlə yaradılsa və sənin xüsusiyyətin daim hökm sürsə, o zaman bu yıxılanlar – yəni ZON – həmişə katnut vəziyyətində qalacaq və aşağıdakılar MAN qaldırmaq üçün oyanmayacaq. Və nəticədə, islahı tamamlayan böyük moxinlər heç vaxt aşkar olmayacaq. Ancaq sən yalnız o zaman lazımsan ki, aşağıdakılar layiq deyillər – düzəliş məkanısan. Və əgər onlar layiq olsalar, bütün dərəcədən – yəni “yüz xeyir-dua” şəklində – böyük moxinləri cəlb edə bilərlər.

Və Yaradan ona cavab verdi: “Çünki əgər sən ‘dayaq olan’ (somex סומך) sözündəki yerindən çıxarsansa – sənə söykənən yıxılanların halı necə olacaq?” Çünki o zaman onlar əbədi olaraq “yıxılmış” vəziyyətdə qalacaqlar, və daim sənin dəstəyinə ehtiyac duyacaqlar. Və onlar yalnız sənə söykəndikləri üçün, ZONun öz formalaşmasında kamilliyi olmayacaq. Bu səbəbdən sən aləm ilə yaradılmağa layiq deyilsən.

“Nun” (נ) hərfi

“Nun” (נ) hərfi gəlib Onunla danışdı: “Aləmlərin Hakimi! Qoy Sənin istəyin aləmin mənimlə yaradılması olsun. Axı mənimlə başlayır deyilmiş söz: «Təriflər içində Qorxuludur (nora נורא)» və həmçinin salehlərin tərifi: «Tərifə layiqdir (na've נאוה)».” O cavab verdi: “Nun (נ), yerinə qayıt, çünki sənin üçün ‘Samex’ (ס) hərfi öz yerinə qayıtdı və sən ona söykən.” “Nun” (נ) “düşmək” (nefila נפילה) sözündə yazılıb, halbuki “Samex” (ס) “Yaradan bütün yıxılanları dəstəkləyər” xassəsinin daşıyıcısıdır və o, onları dəstəkləmək üçün yerinə qayıtdı. O zaman “Nun” (נ) dərhal yerinə qayıtdı və Ondan uzaqlaşdı.

İzah:
“Nun” (נ) hərfi gördü ki, “Samex” (ס) hərfinə aləm vasitəsilə yaradılmaq imkanı verilmədi, çünki o yalnız katnut (kiçiklik) vəziyyətində istifadə olunur, yəni yalnız dəstək vermək üçün. Və “Nun” (נ) düşündü ki, o, şübhəsiz ki, aləm vasitəsilə yaradılmağa layiqdir, çünki onda “Samex”in (ס) malik olduğu bütün üstünlüklər var, üstəlik o, gadlut (böyüklük) vəziyyətinin moxin (zehni nur) üçün də təyin olunmuşdur. Buna görə də, “Samex”dəki kimi bir naqislik onda yoxdur.

Məhz bu, “Axı mənimlə başlayır deyilmiş söz: ‘Təriflər içində Qorxuludur (nora נורא)’” sözlərinin mənasıdır.
Məsələ ondadır ki, Zeir Anpinin Qvurası “Nun” (נ) adlanır, çünki bu Qvura tamamilə Bxinanın mərhəməti ilə yumşaldılıb və Bxinaya “Beynin əlli qapısı” (nun – 50) deyilir. Bu Qvuranın gücü ilə Zeir Anpin “təriflər içində qorxuludur” adlanır. Çünki yuxarı İma “tərif” adlanır və Zeir Anpinin Qvurası Bxinadan gəldiyinə görə, o “təriflər içində qorxuludur” adlanır.

Bu “Nun” (נ) – Zeir Anpinin gadlut vəziyyətindəki Yesodunda istifadə olunur, yəni onun Nukvası ilə zivuq (birlik) anında. Bu anda Nukva da onun vasitəsilə “tərif” adlanır, tıpkı yuxarı İma kimi. Beləliklə, Zeir Anpin həm yuxarı, həm aşağı tərifi birləşdirərək bütövləşdirir.

“Nun” (נ) hərfi gəldi və Ona dedi: “Məndən başlayır deyilmiş söz: «Təriflər içində Qorxuludur (nora נורא)» – çünki mən Zeir Anpində Qvura xassəsi və sol xətt kimi mövcud olduğum üçün, bununla “Samex” (ס) hərfindən gələn xasadimləri cəlb edirəm və bu – ali tərifdir. Beləliklə, mən Zeir Anpinin «təriflər içində qorxuludur» adlanmasının səbəbiyəm. Bu səbəbdən məndə “Samex” (ס) hərfindəki bütün üstünlüklər var.” – Çünki onun vasitəsilə cəlb olunan xasadim – bunlar QAR- dır və onlar zahiri xassələri tamamilə hər cür tutuluşdan uzaqlaşdırırlar, yəni “Samex”in (ס) malik olduğu eyni üstünlüklər. “Amma məndə əlavə bir üstünlük də var – salehlərin tərifi, necə ki, deyilib: «Tərifə layiqdir» – çünki mən həm də Zeir Anpinin Yesod xassəsində, gadlut vəziyyətində istifadə olunuram.”

Yuxarıda deyilmişdi ki, (28-ci bənddə) o, “nun נ” formasında idi və onun üzərinə “yud י” – müqəddəslik əhdi – gəldi və onun üstündə yer aldı və onunla birləşərək “tsadi צ” oldu. Yəni bu “nun נ” salehlərin tərifi sayılır, çünki hətta gadlut zamanı, ZON A"ba ve İ"maya qalxdığı anda belə, bu “nun נ” Zeir Anpinin Yesod xassəsində axor be-axor vəziyyətində istifadə olunur, lakin yalnız A"ba ve İ"madan gələn “təmiz hava”nı – yəni “Samex ס” adlandırılanı – cəlb edir. Və o zaman “nun נ” salehlərin tərifi adlanır, çünki “yud י” – “aləmin əsası olan saleh” adlanan – onun üzərində yerləşmiş olur. Və o zaman o, “tərifə layiqdir” adlanır, çünki moxin de-gadlutu Malxuta cəlb edir.

Beləliklə, Malxutun bütün gözəlliyi bu “nun נ” vasitəsilə əldə olunur ki, o da Zeir Anpinin Yesodunda yerləşir. Və buna görə “nun נ” iddia edirdi ki, aləm onun vasitəsilə yaradılmağa layiqdir, çünki onun nuru sayəsində yalnız dəstək yox, həm də moxin de-gadlut əlavə olunur – bunlar da ZON-un öz varlığını və formalaşmasını mümkün edən nurlardır, “Samex ס” kimi yalnız dəstək verən nur deyil.

Yaradan ona cavab verdi: «“Nun נ”, yerinə qayıt, çünki sənin üçün “Samex ס” hərfi öz yerinə qayıtdı». Başqa sözlə desək, O, ona dedi: «Sənə elə gəlir ki, sənin xassəsin tam islah üçün kifayətdir, çünki klipot (qəliblər, natəmiz qüvvələr) ona yapışa bilmir. Amma bu belə deyil, çünki sənin xassəsin də “Samex ס”dən gələn dəstəyə möhtacdır. Məhz buna görə sən hələ də axor be-axor (arxa-arxaya) vəziyyətindəsən, və “Samex ס”dən gələn nurlar yalnız çöldən görünür – səni xarici xassəslərdən qorumaq üçün. Beləcə, sənin naminə də “Samex ס” hərfi öz yerinə qayıtdı ki, səni dəstəkləsin – və bu hələ tam islah deyil. Buna görə də, Mən sənin vasitənlə aləmi yaratmayacağam».

Bu səbəbdən deyilir: «Və ona (yəni “Samex”ə) söykən» – yəni sənin xassəsin də sadəcə bir dəstək (smixa) səviyyəsidir.

«Kaf כ» hərfi

O an «kaf כ» hərfi Onun əzəmət taxtından endi və Onun qarşısında durdu. Titrəyərək Ona üz tutdu: «Aləmlərin Hakimi! Qoy Sənin istədiyin olsun ki, aləm mənimlə yaradılsın, çünki mən Sənin əzəmətindəyəm». Və «kaf כ» hərfi Onun əzəmət taxtından enəndə iki yüz min aləm titrədi və taxt da titrədi. Bütün bu aləmlər, sanki yıxılmaqdan qorxaraq, titrədilər.

Yaradan ona dedi: «"Kaf כ", ey "kaf כ", sən burada nə edirsən? Mən aləmi səni vasitənlə yaratmayacağam! Yerinə qayıt, çünki sənin içində məhvetmə (כליה – klaya) var və səninlə "qərarlaşdırılmış qətl" xəbəri yayılır. Qayıt öz taxtına və orada ol». Elə o zaman o, Onun yanından çıxdı və öz yerinə qayıtdı.

İzah: Hökmdarın simasının nurunun onun köməyi ilə aşkar olunduğuna görə, «Mem מ» hərfi Yaradanı aləmi onunla yaradılmasına inandırmağa çalışanda, bu «kaf כ» hərfinin əzəmət taxtından, yəni Briya aləmindən enməsinə səbəb oldu. Titrəyərək Ona dedi: «Axı mən Sənin əzəmətindəyəm». Və o zaman «iki yüz min aləm titrədi» – bu, Briya aləminin Xoxma və Bina (KAХAB) xüsusiyyətlərindən yaranan aləmlərdir. «Taxt da titrədi. Və bu aləmlərin hamısı» – oradan aşağıya qədər, «yıxılmaqdan qorxaraq,titrədilər ».

Açıqlama: Bütün bu hərflərin Yaradana aləmi onlar ilə yaradılması üçün müraciətləri MAN-ın (tələb, dua) qalxmasına bənzəyir – məqsəd, bu hərfin xüsusiyyətinə uyğun olan dərəcə üçün Yaradan tərəfindən MAD (cavab,nur) almaqdır. Və o zaman ZON-un idarəsi aşkar olunur – onlar bu hərfə uyğun dərəcə üzrə aləmə MAD ötürürlər. Və Yaradanın iyirmi iki hərfin hər birinə verdiyi cavab ZON-dan MAD-ın enməsidir və hərflərin qaldırdığı MAN-a uyğun nur dərəcəsinin lazıMİ zamanda aşkarlanmasıdır.

Və bu nur dərəcəsi aləmdə Öz idarəsini aşkar etməyə başladığı anda, Yaradanın bu hərfə cavabı eşidilir. Çünki bu hərfin xüsusiyyəti içində klipanın mövcudluğu səbəbindən aləmin idarəsini öz üzərinə götürə bilmədiyi üzə çıxır. Necə ki, deyilir: «Qüdrətli Birini digərinə qarşı yaratdı » (Vaiz 7:14). Nəticədə, hər bir hərf öz yerinə qayıdır. Bu da Yaradanın iyirmi iki hərfdən hər biri ilə aldığı həzzin daxili məğzidir – Onların hər birinə, Onun iradəsinə uyğun olaraq, öz haqlarını aşkar etmək üçün yer vermək. Ta ki, onlar öz daxili istəklərinə əsasən özləri aydınlaşdırsınlar ki, onlardan hansına aləmi idarə etmək düşür. Bu səbəbdən deyilir ki, «aləmin yaradılmasından iki min il əvvəl Yaradan hərflərə baxırdı və onlardan həzz alırdı».

Və o an ki, «mem מ» hərfi aləmda Böyük nurunu aşkar etməyə başladı, bu, «kaf כ» hərfinin əzəmət taxtından enməsinə səbəb oldu. Çünki taxtın iki xüsusiyyəti var:

O, Padşahı gizlədir, necə ki deyilir: «O, qaranlığı Özünə örtük etdi» (Tehilim 18:12). Buna görə o, «taxt» (kise כִּסֵּא) adlanır – yəni «örtük» (kisuy כִּסּוּי) sözündən.
O, Malxutun əzəmətini aləmlərdə aşkar edir, necə ki deyilir: «Və bu taxtın simasının üstündə – sima, insana bənzər birisi vardı» – yəni bu, «Padşah» (melex מלך) sözünün üç hərfinin birləşməsi ilə olur, o zaman Malxut Padşahın taxtına çevrilir və Onu örtür, necə ki deyilir: «O, zülməti Özünə örtük etdi». Bu zaman o yüksəlir və düz bir «kaf ך» olur – yəni Padşahın Öz geyimi. Çünki Padşah – Zeir Anpin, məhz onun vasitəsilə aşkar olunur. O həmçinin Padşahın başında tac olur.

Lakin o anda ki, «mem מ» hərfi aləmlərdə Padşahın simasının nurunu «kaf כ» ilə geyim olmadan aşkar etməyə başladı, «kaf כ» da əzəmət taxtından endi – yəni Padşahı gizlCənnət olmağı dayandırdı. Və o da Padşaha üz tutdu: «Qoy Sənin istədiyin olsun ki, aləm mənimlə yaradılsın, çünki mən Sənin əzəmətindəyəm» – yəni Padşahın əzəmətinin aşkarlanmasını yalnız onun vasitəsilə, heç bir gizlətmə olmadan etmək olar, necə ki bunu «mem מ» arzulayır.

Buna görə də deyilmir ki, «kaf כ» digər hərflər kimi içəri girdi və Ona dedi: «Qoy Sənin istədiyin olsun ki, aləm mənimlə yaradılsın», çünki o, özü-özlüyündə deyil, «mem מ»in hökmü altında hərəkətə keçmişdi. Çünki həmin anda «mem מ»in hökmranlığı «kaf כ» hərfini də Briya aləmindəki əzəmət taxtından enməyə məcbur etdi.

Və deyilir: «Titrəyərək Ona üz tutdu: "Qoy Sənin istədiyin olsun ki, aləm mənimlə yaradılsın"» – çünki o taxtdan endiyi anda özü də titrədi, və eyni zamanda Briya aləminin Xoxma və Binasından gələn iki yüz min aləm də. «Və bütün bu aləmlər sanki yıxılmaqdan qorxaraq titrədilər» – çünki bütün yuxarı və aşağı arasındakı əlaqə, dərəcələrin əvvəldən sona qədər olan ardıcıllığı Malxutun vasitəsilə həyata keçir – yuxarı olanın Malxutu aşağıya Ketər olur. Və «kaf כ» hərfi də bu Malxutun (yuxarı partsufdan) aşağıya geyim formasında enməsini simvolizə edir.

Taxtın üç xüsusiyyəti var:

Necə ki deyilir: «Taxtın altı pilləsi var» – yəni aşağı dərəcənin VAK-ı (altı sfirası), hansı ki, XAQAT NEXI (Xesed–Qvura–Tiferet və Netsax–Xod–Yesod) adlanır.
Taxtın dörd dayağı – yəni aşağı dərəcənin moxinləri, KAXBAD (Keter–Xoxma–Bina–Daat).
Yuxarı dərəcənin Malxutu, hansı ki, yuxarıdan aşağıya enərək aşağıya geyinir. Və bütün nurlar bu Malxut vasitəsilə yuxarıdan gəlir və aşağını nurlandırır.

Bu səbəbdən, «kaf כ» əzəmət taxtından enəndə Atsilut ilə əzəmət taxtı – yəni Briya aləMİ – arasındakı əlaqə kəsilir. Çünki «kaf כ» – Atsilut aləminin Malxutudur, o, Briya aləminin KAXBAD (Keter–Xoxma–Bina–Daat) sfirotuna geyinmiş formadadır və öz nurlarını tamamilə Briya aləminə ötürür. Bu Briya aləMİ «əzəmət taxtı» adlanır. Və «kaf כ» oradan endiyi üçün Atsilut ilə əlaqə kəsildi və «kaf כ» titrədi, çünki Briya aləmini dolduran qüvvənin axını dayandı. Və iki yüz min aləm – yəni KAXBAD sfirotunu ehtiva edən Xoxma və Bina – titrədi. Və həmçinin «bütün bu aləmlər yıxılmaq qorxusu ilə titrədi» – çünki onların həyat qüvvəsi və Atsilutdan gələn dolumu yox oldu.

Eyni şəkildə, Yaradan – yəni Bina ilə Atsilut aləminin ZON-u arasındakı əlaqə də izah olunur. Çünki Binanın Malxutu, Zeir Anpinə geyinmiş forması – bu da «kaf כ» hərfidir. Beləliklə, bu «kaf כ», Yaradanın taxtı olaraq Zeir Anpinin üzərində yerləşir. Çünki Yaradan – yəni Bina Zeir Anpinə nisbətən yuxarı olan bir xüsusiyyətdir, və Zeir Anpin Binaya taxt olur.

Və buna görə də «kaf כ» hərfi taxtdan enən anda Binanın Zeir Anpinlə əlaqəsi kəsilir, çünki «kaf כ» – Binanın Malxutudur, hansı ki, Zeir Anpinə geyinmiş formadadır və ona bütün nurlarını ötürür. Bu səbəbdən «kaf כ» özü də titrədi, çünki Zeir Anpinə vermə klisiliyyətini itirdi.

Və həmçinin «iki yüz min aləm titrədi» – yəni Zeir Anpinin moxinləri (zehni nurları), hansı ki, Xoxma və Bina , və həmçinin KAXBAD (Keter–Xoxma–Bina–Daat) adlanırlar – bunlar taxtın dörd dayağıdır, çünki onların bütün dolumu dayandı. Və həmçinin «bütün bu aləmlər yıxılmaq qorxusu ilətitrədi » – yəni Zeir Anpinin VAK-ı, XAQAT NEXI (Xesed–Qvura–Tiferet–Netsax–Xod–Yesod), hansı ki, onun altında olan bütün aləmləri əhatə edir, çünki onlardan Binanın bütün dolumu çəkildi. Və Atsilutun nurları olmadan qaldıqları üçün, titrədilər, çünki BYA (Briya–Yetsira–Asiya) aləmlarına – ayrılıq və qırılma aləmlarına – yıxılmaq qorxusu yarandı.

Buna görə Yaradan ona dedi: «Çünki sənin içində qətl (klaya כליה) var, və səninlə "qərarlaşdırılmış qətl" xəbəri yayılır. Qayıt öz taxtına və orada ol» – yəni artıq aydın oldu ki, «kaf כ» hərfi əzəmət taxtından enəndə Zeir Anpinin QAR- ı (Keter–Xoxma–Bina) titrədi və bütün aləmlər yıxılmaq və dağılıb parçalanmaq qorxusu ilə sarsıldı. Başqa sözlə, «səninlə "qərarlaşdırılmış qətl" xəbəri yayılır» – bu, artıq dönməz olan son məhv haqqında xəbərdir. Bu səbəbdən sən «taxt» xüsusiyyətinə – yəni gizlətmə və vasitəçilik roluna – qayıtmalısan.

Və deyilir: «Elə o saat Onun yanından çıxdı» – məhz bu «elə o saat» ifadəsi vurğulanır ki, göstərilsin: onun öz yerinə, taxt xüsusiyyətinə qayıtması Yaradanın «mem מ» hərfinə verdiyi cavabla eyni anda baş verir: «Axı aləmi Padşahsız buraxmaq olmaz». Yəni bu iki hadisə eyni anda baş verir – həm «kaf כ» hərfinin əzəmət taxtından enişi zamanı baş verən titrəyişlər, «bütün bu aləmlər yıxılmaq qorxusu ilə titrədi» ,– həm də Yaradanın «mem מ» hərfinə verdiyi cavab: «Axı aləmi Padşahsız buraxmaq olmaz».

“Yud” (י) hərfi

“Yud” (י) hərfi gəldi və Ona dedi: “Aləmlərin Hakimi! Qoy Sənin istəyinlə aləm mənimlə yaradılmış olsun. Axı mən Sənin müqəddəs Adının başlanğıcıyam və Sənə yaraşır ki, aləm mənimlə yaradılsın.” O cavab verdi: “Sənə kifayətdir ki, sən Mənim içimdə oyulmusan, və sən Mənim içimdə yazılmısan, və bütün Mənim istəyim sənədir. Qalx, çünki Sənin Mənim Adımdan ayrılmağın yaraşmaz.”

İzah:
“Yud” (י) hərfi, Adın (הויה – AVAYA) ilk hərfi olaraq, aşkarlanmanın başlanğıcı və nurun ən yüksək, müqəddəs xassəsi olduğundan, o müraciət etdi ki, aləm onun xassəsi ilə yaradılsın. Belə olsa, o, mütləq son islahı təmin edəcəyini düşünürdü.

Yaradan ona cavab verdi: “Sənə kifayətdir ki, sən Mənim içimdə oyulmusan və sən Mənim içimdə yazılmısan.” Daha əvvəl izah edilmişdi ki, bu hərflərin verdiyi suallar və aldıqları cavablar – Yaradanın bu hərflərdən aldığı həzzdir. Sual – bu MAN (ma’n Nukva – qadınsuallar), cavab isə – MAD (ma’n duxrin – kişi cavablar) və ali nurun tərəfidir. “Sənə kifayətdir” sözləri sərhəd qoyulmasını ifadə edir, yəni Ona deyir: “Sənə kifayətdir, artıq daha da yayılma,” necə ki, müqəddəs “Şaday” (שדי) Adı ilə bağlı izah edilmişdi.

Çünki “Yud” (י) müqəddəsliyin böyük nurunda yayılmağa başladıqdan sonra, Yaradan onu dayandırdı və ona “Tav” (ת) hərfinə qədər yayılmağa icazə vermədi, yalnız “Şin” (ש) hərfinə qədər, deyərək: “Sənə kifayətdir, artıq daha çox yayılma.” Və deyilir: “Qalx, çünki Sənin Mənim Adımdan ayrılmağın yaraşmaz” – çünki əgər sən daha da yayılsan, artıq AVAYA (הויה) Adında daimi olaraq mövcud ola bilməzsən.

Söylənilənlərin izahı

Müdriklər demişlər: «Mən adlandığım kimi oxunmuram – çünki Mən AVAYA(הויה) Adı ilə yazılmışam, amma Adni (אדני) Adı ilə adlanıram.» Burada məsələ ondadır ki, AVAYA Adına aləmda heç bir dəyişiklik təsir etmir, necə ki, deyilib: «Mən, Yaradan (הויה), dəyişməzəm.» Amma zaman keçdikcə aləmda nöqsanlar və islahatlar baş verir, və orada dəyişiklik olur. Buna görə də, son islah tamamlanana qədər O, Adni adı ilə adlanır, və bu adda dəyişiklik ola bilər, amma AVAYA adında heç bir dəyişiklik ola bilməz.

Gələcəkdə isə, yəni son islah baş verdikdə, O, yazıldığı kimi də adlanacaq. Necə ki, deyilib: «Və o gündən etibarən şəhərin adı belə olacaq: “Yaradan (הויה) oradadır.”» Və buna görə də O, “Yuxarı qalx, çünki Sənin Mənim Adımdan ayrılmağın yaraşmaz,” dedi. Çünki əgər sənin içində hansısa bir nöqsan üzə çıxsa, sən Mənim Adımdan ayrılmış olarsan. Çünki Mənim AVAYA Adımda nöqsana və islahata yer yoxdur. Buna görə də sən aləm vasitəsilə yaradılmağa layiq deyilsən.

Və O dedi: «Sənə kifayətdir ki, sən Mənim içimdə oyulmusan və sən Mənim içimdə yazılmısan, çünki Mənim bütün istəyim sənədir» – bu,AVAYA (הויה) Adının “Yud” (י) hərfində olan üç dərəcəyə işarə edir:

“Oyulmusan” – Zeir Anpinin Xoxmasında.
“Yazılmısan” – yuxarı A"ba ve İ"manın Xoxmasında.
“Mənim Bütün istəyim sənədir” – Arix Anpinin Xoxmasında, yəni gizli Xoxmada.

«tet ט»,«xet ח» hərfləri

33) «tet ט» hərfi daxil oldu. O, Yaradan’a müraciət etdi:
“Aləmlərin Rəbbi! Qoy Sənin istəyin olsun ki, mənimlə aləm yaradılsın. Axı mənim vasitəmlə Sən ‘xeyir (טוב)’ və ‘ədalətli’ adlanırsan.”Yaradan cavab verdi:“Səninlə Mən aləm yaratmayacağam, çünki sənin xeyirlığın (tov) örtülüdür və sənin içində gizlənmişdir. Necə ki, deyilib: ‘Sənin qorxanlar üçün saxladığın xeyirlığın necə də böyükdür.’ (Tehillim 31:20) Və çünki sənin xeyirlığın sənin içində gizlidir, onun bu aləmda – Mənim yaratmaq istədiyim aləmda – payı yoxdur, yalnız gələcək aləmda olacaq. Bundan başqa, sənin xeyirlığın içində gizləndiyi üçün, Məbədin qapıları torpağa batacaq, necə ki, deyilib: ‘Onun qapıları torpağa batdı.’ (Eyxa 2:9) Bundan əlavə, hərf “xet ח” sənə qarşı əksdir və siz birləşəndə “xet-tet חט” birləşməsi yaranacaq ki, bu da “xət” (günah) deməkdir. Buna görə də bu hərflər müqəddəs qəbilələrin adlarında yazılmayıb. Və o, dərhal Onun hüzurundan çıxdı.

İzah:
“Tet ט” – bu, Zeir Anpinin Yesod sfirasıdır və onun daxili xüsusiyyətinə aiddir. Çünki “tsadi צ” Zeir Anpinin öz xüsusiyyətlərinə aid olan doqquzuncu hərfdir və bu hərf vasitəsilə o, Nukva ilə zivuq (birləşmə) edərək “tsadik צדיק” (saleh) adlanır.Amma “tet ט” – Zeir Anpinin Binasına aid hərflərin doqquzuncusudur və o, Zeir Anpinin Yesodunun daxili xüsusiyyətidir. O, “xeyirlik” (tov טוב) adlanır, necə ki, deyilib: “Salehi xeyirlik üçün tərifləyin.” (Yeşaya 3:10)

Və o, bu Yesodun neşaması (ruhu) xüsusiyyətində olduğu üçün, klipot orada möhkəmlənə bilmir. Buna görə də “tet ט” istəyirdi ki, onun vasitəsilə aləm yaradılsın.Və buna görə də Yaradan ona belə cavab verdi:“Çünki sənin xeyirlığın örtülüdür və öz içində gizlənmişdir.”Necə ki, deyilib:
“Yaradan ilk gün yaratdığı nurla insan aləmi bir ucundan o biri ucuna qədər görə və müşahidə edə bilirdi. Amma Yaradan Nuh tufanı nəsli və dili qarışdıran nəsli görəndə və əməllərinin pozulduğunu gördü, bu nuru saxladı və gələcəkdə yalnız salehlər üçün gizlətdi.” (Xaqiqa 12a) Necə ki, deyilib: “Və Yaradan nuru gördü ki, o, xeyirdır.” (Bereşit 1:4)Buradan çıxır ki, “xeyir” yalnız saleh üçün deyilir, necə ki, yazılıb:“Salehi xeyirlığı üçün tərifləyin.” (Yeşayau 3:10)

İzah:
Yaradan gördü ki, günahkarlar öz əməllərini pozacaq və klipot (quruyucu qüvvələr) bu nurda möhkəmlənə biləcək. Buna görə də O, bu nuru yuxarıdakı “saleh (tsadik צדיק)” və “ədalət (tsedek צדק)” dərəcələrində – Aba və İmada gizlətdi. Və Aba və İmadakı “tsadik və tsedek”dən bu nur gizlilikdə Zeir Anpinin Yesodunun daxili xüsusiyyətinə – yəni “tet ט”-ə yayılır.

Məhz bu islahata istinad edərək Yaradan “tet ט” hərfinə belə dedi:
“Çünki sənin xeyirlığın örtülüdür və öz içində gizlənmişdir. Və belə ki, xeyirlik sənin içində gizlidir, onun Mən yaratmaq istədiyim bu aləmda payı yoxdur – yalnız gələcək aləmda.” Başqa sözlə, “Səni günahkarlardan gizlətməliyəm, buna görə də sən yalnız gələcək aləmin doluluğunu almağa layiq olan salehlər üçünsən. Bu səbəbdən, sən bu aləmin (ZON-un) islahında iştirak etmirsən, çünki sənin xarici xüsusiyyətlərində klipot möhkəmlənə bilər.”Ona görə də deyilir:“Və bundan başqa, çünki sənin xeyirlığın özündə gizlənmişdir, Məbədin qapıları (yerə) batacaq.”

Çünki bu nur yalnız Yesodun daxili xüsusiyyətində, gizlilikdə nur saçır, Nukva da bu nurdan yalnız öz Yesodunun daxili xüsusiyyətində onu gizlədərək ala bilər. Buna görə də, Nukvanın qapıları onun Yesodunun daxili xüsusiyyətinə batır və bunun sayəsində onlar xarici xüsusiyyətlərin toxunuşundan qorunurlar. Nukva əmin ola bilər ki, bu xarici qüvvələr onun qapılarına hakim ola bilməyəcək. Necə ki, deyilib: “Məbəd dağıldığı zaman düşmənlər onun qapılarına hakim ola bilmədilər, çünki qapılar torpağa batmışdı.” (Eyxa Rabah 2:9)

Və buna görə də Yaradan deyir: “Belə etibarlı bir sığınacağa ehtiyacın olduğu üçün, səninlə aləm yaradılmağa uyğun deyilsən.”Və deyilib: “Bundan əlavə, ‘xet ח’ hərfi sənə əksdir və siz birləşsəniz, ‘xet-tet חט’ birləşməsi yaranar”, yəni “xət (günah)”. Çünki “xet ח” – bu, Xod xüsusiyyətidir, yəni Zeir Anpində olan Malxut. Bu, Zeir Anpinin Yesodunda olan sol kanaldır. Çünki Zeir Anpinin Yesodunda iki kanal var:

Sağ kanal, ‘tet ט’ – ruhların yaranması üçün.
Sol kanal, ‘xet ח’ – tullantıların xarici qüvvələrə atılması üçün.

Məsələ burasındadır ki, bu sol kanal Yesodun içində olan ‘kuf ק’ hərfinə aiddir. Oradan kənardakılara incə bir nur saçır və nəticədə kənar adamlar müqəddəs insana bənzəmək üçün güc alırlar, necə ki, meymun (kof קוף) insanı təqlid edir. Necə ki, deyilib: “Birini digərinə qarşı Yaradan yaratdı.” (Koxelet 7:14)

Bu iki kanal bir-birinə çox yaxındır və aralarında yalnız “sarımsaq klnuru” qədər məsafə var. Buna görə də, sol kanalın sağ kanal üzərində hakimiyyət qurmaq gücü var və bu zaman “xet (חט, günah)” yaranır.“Xet חט (günah)” sözü ilə “tov טוב (xeyirlik)” sözünün ədədi dəyəri (gematriyası) eynidir – hər ikisi 17-dir. Bu da “birini digərinə qarşı yaratdı” prinsipini göstərir. Əgər sağ tərəf, yəni ‘tet ט’, üstünlük qazanarsa, bu “tov טוב (xeyirlik)” olur, necə ki, deyilib:

“Salehi xeyirlığı üçün tərifləyin.” (Yeşaya 3:10)

Əgər sol kanal, yəni ‘xet ח’ sağ kanalın üzərində üstünlük qazanarsa, bu “xet חט (günah)” olur.Və deyilir:“‘Xet ח’ hərfi sənə əksdir” – çünki sol kanalda, yəni ‘xet ח’-də sənin üzərində üstünlük qazanmaq gücü var.“Və siz birləşəndə, ‘xet-tet חט’ birləşməsi yaranır” – və nəticədə klipot (xarici qüvvələr) müqəddəsliyin doluluğunu özlərinə çəkə bilirlər. Buradan da bütün günahlar güc alır və hakimiyyət qazanır.“Və buna görə də bu hərflər müqəddəs qəbilələrin adlarında yazılmayıb” – məhz buna görə müqəddəs qəbilələrin adlarında ‘xet ח’ və ‘tet ט’ hərfləri yoxdur. Bu, onların ucalığını və ‘xet ח’ xüsusiyyətindən – yəni əks qüvvənin kökündən – ayrılığını göstərir.

Necə ki, deyilib:

“Yaqubun yatağı kamil idi, ondan xarici xüsusiyyətlərə heç bir uyğunsuz şey çıxmadı, halbuki İbrahim və İtshaqdan çıxdı.” (Bereşit RAba 97:4)

«zayin ז» hərfi

34) «zayin ז» hərfi içəri daxil oldu və Ona müraciət etdi: “Aləmlərin Ravvin! Qoy Sənə xoş gəlsin ki, aləm mənimlə yaradılsın. Axı mənim vasitəmlə Sənin oğulların Şənbə gününü qoruyacaqlar. Necə ki, deyilib: «Şənbə gününü yad et (זָכוֹר, zaxor), onu müqəddəs etmək üçün»51”. O, ona cavab verdi: “Mən səninlə aləmi yaratmayacağam, çünki sənin içində müharibə var, yəni müharibədə istifadə olunan iti qılınc və nizə, döyüş silahları (kli zayin) var. Və sən «nun נ» hərfinə bənzəyirsən ki, onunla da aləm yaradılmadı, çünki ona xas olan şey yıxılmaqdır”.52 Və dərhal O’nun yanından çıxdı.

İzah. Hərf «zayin ז» «yud י» hərfinin «vav ו» üzərində yerləşməsi şəklində yazılır və bu, Nukvanın gadlut moxinlərinə işarə edir. Necə ki, deyilib: «Saleh qadın ərinin tacıdır»53 – çünki o, zaxar (זָכָר) aləminə, yəni «vav ו» hərfinə daxil olur. Və o zaman Nukva onun başında tac olur. Bunu «yud י»-nun «vav ו»-nun üzərində yerləşməsi simvollaşdırır və onun əri bu tac ilə bəzənir. Və bu barədə deyilib: «Şənbə gününü yad et (זָכוֹר), onu müqəddəs etmək üçün» – yəni Nukvanı, Şənbə günü adlananı, yuxarı qaldırmaqla, onu Zeir Anpin-in başında tac edirlər və bununla o, «zaxor (זָכוֹר)» xüsusiyyətinə daxil olur, Nukva isə müqəddəslik adlanır.

Və «zayin ז» iddia edirdi ki, “bu nur böyükdür və müqəddəsliklə doludur, o, tam sakitlik vəziyyətindədir və orada bütün klipot fəaliyyətini dayandırır, buna görə də mən layiqəm ki, mənim xüsusiyyətimlə aləm yaradılsın.”

Və buna görə də O, ona cavab verdi: “Mən səninlə aləmi yaratmayacağam.” Çünki «zayin ז» – bu, Zeir Anpin-in Netsax-ıdır, və «zayin ז», «xet ח», «tet ט» birlikdə Zeir Anpin-in NEXİ-sini (Netsax-Xod-Yesod) təşkil edir. Nukva «zayin ז»a, yəni Netsax-a daxil olduqda, o, Zeir Anpin ilə birlikdə yuxarıdakı Aba ve İma-ya qalxmaq gücünü əldə edir. Orada o, onun başında (roş) bir tac olur və əri Şənbə halı ilə taclanır.

Lakin bütün bu islah yalnız zaxar xüsusiyyətinə daxil olmaq və Aba ve İma-ya qalxmaqla baş verir, aşağıda, Nukvanın Zeir Anpin ilə daimi yerində deyil. Bu səbəbdən də onun islahı altı min il ərzində natamam sayılır. Çünki adi günlərdə o, öz yerinə qayıtdıqda, onun «zayin ז»a daxil olması «döyüş silahı (kli zayin)» xüsusiyyəti kimi qəbul olunur, o dərəcədə ki, ondan sitra axra ilə bütün müharibələr doğur. Bu günlər haqqında deyilib: “Adı günlər Şənbəyə hazırlıqdır.”

“Və müharibədə qalib gələnə Padşahın qızı verilir” – yəni adi günlərdə hər kəs sitra axra və xarici xüsusiyyətlərlə mübarizədə qalib gəlməlidir ki, Padşahın qızı – Şənbəyə layiq olsun. Lakin altı min il ərzində enən Şənbənin nuru hələ klipotun təsirini tamamilə dayandırmaq üçün yetərli deyil. Buna görə də, son islah – gələcəkdə baş verəcək “bütün günü Şənbə və aləmlərə Həyat verənin dincəlişi” olana qədər, ona adi günlərin vəziyyəti qayıdır.

O, ona cavab verdi: “Mən səninlə aləmi yaratmayacağam, çünki sənin içində müharibə var, həmçinin iti qılınc və nizə var ki, müharibədə istifadə olunur, bunlar döyüş silahlarıdır (kli zayin).” Yəni sənin nurun tam deyil, çünki aşağıda, öz yerində sən kamil deyilsən. Və sənə yalnız sitra axra ilə müharibələr vasitəsilə layiq olmaq mümkündür. “Müharibə” – aşağıdakılarla sitra axra arasındakı müharibələri bildirir.

«İti qılınc» – bu, Malxut-un xüsusiyyətinə işarə edir, o zaman ki, adi günlərdə Netsax-a daxil olur və klipotun ona yapışmaq istədiyi anda iti qılınc halına gəlir.

«Müharibədə istifadə olunan nizə» – bu, Zeir Anpin-in özünə işarədir, o, “nizə” adlanır. Və o, «vav ו» hərfi ilə göstərilir, çünki formaca nizəyə bənzəyir və onun xüsusiyyəti sitra axra-nı deşməkdir.

Buna görə də deyilib: «Və sən “nun נ” hərfinə bənzəyirsən» – çünki zaxarın gvuroları Bina-dan gəlir və Bina «nun נ» hərfi ilə göstərilir.

«vav ו» və «hei ה» hərfləri

35) «vav ו» hərfi içəri daxil oldu və Ona müraciət etdi: “Aləmlərin Ravvin! Qoy Sənə xoş gəlsin ki, aləm mənimlə yaradılsın. Axı mən Sənin A-Va-Ya (הויה) Adının hərfiyəm.” O, ona cavab verdi: “Vav ו və hei ה – sizə kifayətdir ki, siz Mənim A-Va-Ya (הויה) Adımın hərflərisiniz, siz Mənim Adımda daxil edilmisiniz, yazılmış və həkk olunmusunuz. Sizinlə Mən aləmi yaratmayacağam.”

İzah. Baxmayaraq ki, «yud י» hərfi artıq müraciət etmiş və ona imtina edilmişdi, «vav ו» düşündü ki, «yud י» hərfinə imtina onun dərəcəsinin çox yüksək olmasına görə edilmişdir. Və «vav ו» də müraciət etdi ki, Onun vasitəsilə, yəni A-Va-Ya (הויה) Adındakı «vav-hei וה» dərəcəsi ilə, İma-nın moxinləri vasitəsilə aləm yaradılsın.

O, ona cavab verdi: “Vav ו və hei ה – sizə kifayətdir ki, siz Mənim A-Va-Ya (הויה) Adımın hərflərisiniz.” O, onlara eyni cavabı verdi ki, «yud י» hərfinə də demişdi, çünki onu da məhdudlaşdırmış və belə demişdi: “Sənə kifayətdir, daha çox yayılma, yalnız «şin ש» qədər, ki, klipot sizdə tutunmasın.”54. “Və buna görə də siz («vav ו» və «hei ה») aləmi sizinlə yaratmaq üçün yararlı deyilsiniz – axı siz də klipotdan qorunmağa möhtacsınız.”

«Dalet ד» və «Qimel ג» hərfləri

36) «Dalet ד» və «Qimel ג» hərfləri içəri daxil oldular. Onlar da eyni sözləri söylədilər. Və onlara da Yaradan cavab verdi: “Sizə kifayətdir bir-birinizlə olmaq, çünki «yerdə yoxsullar əsla tükənməz»55 və onlara mərhəmət (xesed) göstərmək lazımdır. «Dalet ד» – o, yoxsuldur, çünki o, «dalet ד» adlanır və bu, «dalut (דלות – yoxsulluq)» sözündəndir. «Qimel ג» hərfi isə «dalet ד»ə mərhəmət göstərir (gomelet xesed). Buna görə də bir-birinizdən ayrılmayın və bir-birinizə dolum vermək sizə kifayətdir.”

İzah. Hərçənd ki, «dalet ד» dolumu «qimel ג»dən alır və onun yuxarı küncü xasadim xüsusiyyəti ilə seçilir, yenə də sitra axra-nın gücü var ki, onda möhkəmlənsin, onu ayırsın və onu «reyş ר» hərfi ilə əvəz etsin. Beləliklə, o, yenidən “yoxsul və səfil” (rash רש) halına dönür.

“Və onlara da Yaradan cavab verdi: ‘Sizə kifayətdir bir-birinizlə olmaq’” – yəni siz xüsusilə bir-birinizlə birlikdə olmağa və «Qimel ג»in «dalet ד»i doldurmasına diqqət yetirməlisiniz. “Çünki yerdə yoxsullar əsla tükənməz” – çünki ona zidd olan xüsusiyyətin gücü var ki, onları bir-birindən ayırsın və Malxutu, yəni aləmi, “yoxsul və səfil” xüsusiyyətinə qaytarsın.

“Və onlara mərhəmət (xesed) göstərmək lazımdır” – yəni onlara aşağıdan oyanış lazımdır ki, yoxsullara sədəqə verilsin, bununla da «dalet ד» yenidən «Qimel ג»dən ala bilsin. Buna görə də deyildi: “Sizə kifayətdir bir-birinizi dolum vermək” – yəni sizə kifayətdir ki, bir-birinizə yapışa biləsiniz, bir-birinizi təmin edəsiniz və klipot sizdə hökmranlıq etməsin. Buna görə də Mən aləmi sizinlə yaratmayacağam.

“bet ב” Hərfi

37) “bet ב” hərfi daxil oldu və Ona müraciət etdi: “Aləmlərin Rəbbi! Qoy aləmi mənimlə yaratmağın Sənin üçün xoş olsun. Axı mənimlə Sən yuxarıda da, aşağıda da xeyir-dua alırsan. Çünki ‘bet ב’ – bu, xeyir-duadır (braxá ברכה).” Yaradan ona cavab verdi: “Məhz səninlə Mən aləmi yaradacağam və sən o başlanğıc olacaqsan ki, Mən aləm yaradım.”

İzah “Bet ב” hərfi Xoxma sfirasının bir xüsusiyyətini, daha dəqiq desək, Xesed Xoxmanı – onun iqamətgahındakı nöqtəni təmsil edir. Çünki Xasadim nuru Xoxma nuru üçüm bir iqamətgah təşkil edir və bu, xeyir-dua adlanır. Necə deyildiyi kimi: “Məyər Mən sizə xeyir-dua yağdırmayacağammı?”

Bu nur bütün pillələrdən keçərək və yayılarək heç bir şəkildə azalmır. Pillələrin başlanğıcında Sonsuzluqdan dolum alır və eyni şəkildə Atsilut aləmində bütün əzəmət və gözəlliyi ilə dolum alır, ta ki, Asiya aləminin sonuna qədər – və keçdiyi bütün ekranlar zamanı heç də kobudlaşmır.

Məhz buna görə “Bet ב” iddia edirdi: “Qoy aləmi mənimlə yaratmağın xoş olsun. Axı mənim xeyir-dua nurum yuxarıda və aşağıda eyni dərəcədədir, heç bir fərq yoxdur. Heç bir ekran və aviut (qalınlıq) mənim nuruma heç bir əksiklik gətirə bilməz. Buna görə də mənim xüsusiyyətim aləmin yaradılmasına yararlıdır, çünki klipot yalnız bir əksiklik olan yerdə yapışa bilir. Və mənim içimdə heç bir əksiklik olmadığından, onlar mənim içimdə heç cür möhkəmlənə bilməzlər.”

Yaradan ona cavab verdi: “Məhz səninlə Mən aləmi yaradacağam və sən o başlanğıc olacaqsan ki, Mən aləm yaradım” – və O, onunla ona görə razılaşdı ki, onun xüsusiyyəti aləmin yaradılmasına layiqdir. Necə deyildiyi kimi: “Çünki Mən düşündüm: aləm mərhəmətlə (xesedlə) qurulacaqdır.” Sözü “qurulacaq (ibané יִבָּנֶה)” həm də “binanın inşası (binyan בנין)” və “anlayış (avana הבנה)” deməkdir, çünki O, onu müqəddəsliyə tutunanlar ilə Yaradanı tərk edərək başqa tanrıya tutunanlar arasında fərqləndirmə üçün kifayət edən bir izah kimi təsdiqlədi. Necə deyildiyi kimi: “Məni bununla sınayın, – deyir Orduların Yaradanı, – görmürsünüzmü ki, Mən göylərin pəncərələrini açıb sizə ölçüsüz xeyir-dua tökəcəyəm.”

Lakin başqa tanrıya yönəldikləri müddətdə, onlar xeyir-duadən məhrumdurlar, çünki “başqa tanrı xədimlənib və törəyə bilməz.” Və bu, peyğəmbərin sözünün sonunda dediyi kimidir: “Və yenidən fərqləndirəcəksiniz – saleh və günahkar, Yaradan’a xidmət edən və Ona xidmət etməyən.” Çünki “aləm mərhəmətlə (xesedlə) qurulmuşdur.”

Yaradan ona cavab verdi: “Və sən o başlanğıc olacaqsan ki, Mən aləm yaradım” – O, bu sözlə bildirir ki, xeyir-dua nurunu aləmin kamilliyi kimi deyil, aləmi ümuMİ kamilliyə gətirmək üçün xeyir və kifayət edən bir başlanğıc kimi təyin etdi. Bunun səbəbi ondadır ki, Xasadim nuru – hələ Roşsuz VAK-dır və ruhların çoxalmasına və bəhrə sinə hazır olmaq üçün kifayət deyil, çünki heç bir partsuf yalnız Roş (QAR adlanan) əldə etdikdən sonra törədə bilər. Buna görə də onda hələ kamillik çatışmır. Və O, “Bet ב” hərfini və xeyir-duai aləmin yaradılması üçün bir xüsusiyyət və hər bir müqəddəslik partsufunun təməli olaraq təyin etdi ki, müqəddəsliyin heç bir partsufunda bu xüsusiyyətin çatışmazlığı olmasın. QAR- ın tamamlanması, yəni moxin törətmək üçün lazım olan nur isə artıq partsuf üçün əsas deyil və yalnız aşağıların xeyir əməllərindən asılı olan əlavə sayılır. Lakin VAK xüsusiyyətinin olmaması heç vaxt mümkün deyil.

«alef א» hərfi

38) Hərf «alef א» dayanmışdı və içəri daxil olmurdu. Yaradan ona dedi: “Alef א, alef א, nə üçün sən digər hərflər kimi Mənim yanıma girmirsən?” O, cavab verdi: “Aləmlərin Rəbbi! Çünki mən gördüm ki, bütün hərflər Səndən ayrıldılar və istədiklərini ala bilmədilər. Mənim orada nə işim var? Bundan başqa, Sən artıq bu böyük hədiyyəni «bet ב» hərfinə verdin. Və uca Padşaha yaraşmaz ki, verdiyi hədiyyəni xidmətçisindən geri alsın və başqasına versin.” Yaradan ona cavab verdi: “Alef א, alef א, baxmayaraq ki, aləm «bet ב» hərfi ilə yaradılacaq, sən bütün hərflərin başında olacaqsan. Mənim içimdə birlik yalnız sənin vasitənlə olacaq. Bütün hesablamalar və aləmin sakinlərinin bütün əməlləri səninlə başlayacaq və bütün birlik yalnız «alef א» hərfi ilə idrak ediləcək.”

İzah. Biz artıq izah etmişdik ki, hərflərin bütün sualları – bunlar hərflərin MАN qaldırmasıdır, Yaradanın verdiyi bütün cavablar isə – MАD-ın enməsidir. «Alef א» hərfində olan böyük kamillik aşağıdan oyanışla deyil, yalnız yuxarıdan gələn güc vasitəsilə ona çatır. Buna görə də deyilib: “İsrail qızı yıxıldı və bir daha qalxmayacaq”59 – yəni “öz-özünə qalxmayacaq, yalnız Yaradan onu qaldıracaq”60.

Buna görə də, necə ki, moxin de-QAR- ın yaranmasının əvvəlində onlar hələ Aba və İma sarayında zövq şəklində idilər və bu məqalədə Zoar-da bundan bəhs olunur, eləcə də son islahda «alef א» hərfi aşağıdan yuxarıya MАN qaldırmaqla deyil, yalnız yuxarıdan gələn oyanış vasitəsilə qaldırılır. Buna görə də izah edilir: “Öz-özünə qalxmayacaq, yalnız Yaradan onu qaldıracaq.”

Və buna görə də burada deyilir: « “alef א Hərfi” dayanmışdı və içəri daxil olmurdu». Yaradan ona dedi: “Alef א, alef א, nə üçün sən daxil olmursan?” Bu göstərir ki, «alef א» digər hərflər kimi MАN qaldırmağa ümumiyyətlə oyanmamışdı, ta ki, Yaradan ona müraciət edənə qədər. Bu da o deməkdir ki, “Yaradan onu qaldıracaq.”

İki dəfə müraciət – «Alef א, alef א» – iki vəziyyətə işarə edir:

Hərflər hələ «zövq» xüsusiyyətində ikən.
Son islah zamanı, çünki o zaman da onu yalnız Yaradan qaldıracaq.

O, Ona cavab verdi: “Çünki mən gördüm ki, bütün hərflər Səndən ayrıldılar və istədiklərini ala bilmədilər.” «Alef א» özbaşına MАN qaldırmağa cürət etmədi, çünki o gördü ki, bütün hərflər Səndən ayrıldılar və istədiklərini ala bilmədilər. Çünki məlum oldu ki, bütün pillələrdə “birinin qarşısında digərinin” xüsusiyyəti var. Buna görə də düşündü ki, o da onlardan xeyir deyil və onda da əks xüsusiyyət var. Buna görə də dedi: “Orada mənim nə işim var – axı gördüm ki, mən onlardan heç nə ilə üstün deyiləm.”

“Və bundan başqa, Sən artıq bu böyük hədiyyəni «bet ב» hərfinə verdin. Uca Padşaha yaraşmaz ki, o, qulluqçusuna verdiyi hədiyyəni geri alsın və başqasına versin.” Başqa sözlə: “Mənim MАN qaldırmağa cürət etməməyimin ikinci səbəbi odur ki, gördüm, Sən bütün partsufun quruluşunun təməlini «bet ב» hərfinin xüsusiyyətində təyin etdin. Axı deyilib: ‘aləm mərhəmət (xesed) ilə qurulacaq’. Buna görə də məndə heç bir şübhə yox idi ki, bunu dəyişmək mümkün deyil, çünki uca Padşaha yaraşmaz ki, qulluqçusuna verdiyi hədiyyəni geri alsın və başqasına versin.”

Yaradan ona cavab verdi: “Alef א, alef א, baxmayaraq ki, aləm «bet ב» hərfi ilə yaradılacaq, sən bütün hərflərin başında olacaqsan.”

İzah. Doğrudur ki, aləm artıq «bet ב» hərfi ilə yaradılmışdır və O, bu hədiyyəni başqasına verməyəcək. Lakin onun xüsusiyyəti ilə O, yalnız roşsuz VAK vəziyyətini yaratdı. Bu halda, hərflərdə hələ də roş xüsusiyyəti çatışmır, çünki roşsuz onlar çoxalmağa və nəsil artırmağa hazır olmayacaqlar. “Buna görə də sən bütün hərflərdə roş xüsusiyyətinin qurulmasına xidmət edəcəksən,” yəni moxin de-QAR, və bu – panim be-panim moxinləri və törətmə (nəsil artırma) moxinləridir.

“Və Mənim içimdə birlik yalnız sənin vasitənlə olacaq. aləmin sakinlərinin bütün hesablamaları və bütün əməlləri səninlə başlayacaq və Mənim bütün birliyim aləmda yalnız sənin xüsusiyyətin sayəsində dərk ediləcək. Həmçinin bunun əlavə olaraq mükafat, cəza və tövbə mənasının hamısı, hansılar ki, son islahı həyata keçirəcək, yalnız sənin vasitənlə açılacaq. Axı «bet ב» hərfinin xüsusiyyəti ilə Mən partsufun təməlini təyin etdim ki, o, aşağıdakılardan gələn əməllərdən tamamilə asılı olmasın. Onlar əməllərini pozsalar belə, bu moxinlərdə heç bir dəyişiklik baş verməz. Lakin səndəki moxinlər tamamilə aşağıdakıların əməllərindən asılıdır: əgər onlar əməllərini pozsalar – səndəki moxin de-QAR çıxıb gedər; əgər onlar tövbə etsələr – moxin de-QAR yenidən enəcək.”

Deyilib: “aləmin sakinlərinin bütün hesablamaları və bütün əməlləri səninlə başlayacaq.” «Hesablamalar» – əməllərini pozduqları zaman yaranan vəziyyətə işarədir. Bu barədə deyilib: “Tanrı insanı düz yaratdı, amma onlar çoxlu hesablamalara (planlara) vardılar”61, çünki o zaman moxin de-QAR çıxıb gedir. “aləmin bütün sakinlərinin əməlləri” – xeyir əməllər vasitəsilə MАN qaldırmağa işarədir, çünki bununla onlar yenidən moxin de-QAR- ı cəlb edirlər. Bütün bu birlik yalnız «alef א» hərfindən asılıdır. Bu da göstərir ki, son islahın böyük birliyi də «alef א» hərfi vasitəsilə baş verəcək.

39) Və Yaradan böyük yuxarı hərfləri yaratdı ki, bunlar Bina-nın sfirotuna işarə edir, və kiçik aşağı hərfləri yaratdı ki, bunlar Malxut-un sfirotuna işarə edir. Buna görə də başlanğıcda iki «bet ב» hərfi yazılıb: “Bereşit (בראשית – başlanğıcda) bara (ברא – yaratdı)”, və iki «alef א» hərfi: “Elokim (אלהים – Yaradan) et (את)”. Burada birinci «alef א» və «bet ב» – Bina-dan olan yuxarı hərflərdir. İkinci «alef א» və «bet ב» – Malxut-dan olan aşağı hərflərdir. Və onların hamısı birlikdə həm yuxarı aləm – Bina, həm də aşağı aləm – Malxut-dandır ki, bir-birinə qarşılıqlı təsir göstərsinlər.

İzah. Yuxarı böyük hərflər – Bina-nın xüsusiyyətindəndir. Aşağı kiçik hərflər – ZON-dadır. Və yuxarı olan aşağı olanı doldurmaq istəyəndə, o, aşağı olanın içinə geyinməlidir. Buna görə də “Bereşit (בראשית – başlanğıcda) bara (ברא – yaratdı)” sözlərində iki «bet ב» və “Eloxim (אלהים – Yaradan) et (את)” sözlərində iki «alef א» vardır. Çünki birinci «bet ב» yuxarıya – Bina-ya aiddir. İkinci «bet ב» isə aşağıya – Zeir Anpin-ə aiddir ki, birinci «bet ב» ona geyinmişdir. Eyni ilə birinci «alef א» Bina-ya aiddir və o, ikinci «alef א»ə – Zeir Anpin-ə geyinmişdir ki, onu doldursun.

Və deyilir: «Və onların hamısı birlikdə, yuxarı aləm – Bina və aşağı aləm – Malxut-dandır» – yəni iki «bet ב» hərfi bir bütövdür, həmçinin iki «alef א» hərfi də bir bütövdür. Sadəcə birincilər yuxarı aləmə – Bina-ya aiddir, ikincilər isə aşağı aləmə – Malxut-a. Onlar bir bütövdür, çünki bir-birinə geyinirlər, necə ki, yuxarı olan aşağı olanı doldurmaq istəyəndə bunu edir.

Və beləliklə, yuxarı aləmin «bet ב»i aşağı aləmin «bet ב»inə büründü. Həmçinin yuxarı aləmin «alef א»i aşağı aləmin «alef א»inə büründü.