301. Xalq kütləsi və seçilmiş şəxslər
16 Tevet 5733
Var xalq kütləsi və var görkəmli şəxslər . Var tərbiyə və adətlər və var göylərə qarşı qorxu.
Xalq kütləsinin mahiyyəti ‒ onları Tövrat və əmrləri yerinə yetirməyə məcbur edən tərbiyədir, çünki onlar belə tərbiyə alıblar. Bu o deməkdir ki, əgər bədən insandan soruşursa: "Niyə bu əməlləri edirsən?", o, belə cavab verir: "Çünki mən belə tərbiyə almışam, bizim mühitimizdə belə qəbul olunub, mən bu mühitdə doğulmuşam". Bu, insanın çıxa bilməyəcəyi möhkəm bir təməldir, çünki vərdiş onun təbiətinə çevrilib. Buna görə də, insanın alışdığı bütün əməlləri bədəni yerinə yetirməkdə çətinlik çəkmir, çünki bunun üçün möhkəm bir məcburiyyət var, buna tərbiyə və ya adət deyilir.
Bu səbəbdən, əgər insan İsrailin adətlərini və öz tərbiyəsini korlamırsa, onda o, vərdişlə hərəkət etməyə davam edə bilər. Məsələn, insan şənbə günü maşın sürməyəcək, çünki o, belə tərbiyə alıb.
Amma əgər insan öyrəşmədiyi bir hərəkəti etmək istəyirsə, onda ən kiçik bir hərəkətdə belə, bədəni soruşur: "Niyə bunu edirsən, səni kim məcbur edir?". Bu zaman insan artıq bir sınaq və seçim qarşısında dayanır, çünki onun üçün hələ məcburiyyət yoxdur. Axı, onun mühitində belə qəbul olunmayıb, ona baxıb nümunə götürəcəyi bir kəs yoxdur, deyə bilməz ki, xalq kütləsi də belə edir, danışır və ya düşünür, onun indi etmək istədiyi kimi. Belə çıxır ki, onun arxalanacağı heç kim yoxdur, çünki tərbiyə və mühit baxımından bir əsas yoxdur, və o, məcburdur ki, "göylərə qarşı qorxu"nun onu belə və ya başqa cür hərəkət etməyə məcbur etdiyini desin. Buna görə də, onun arxalanacağı tək şey "dünyanın hökmdarıdır".
Və belə bir insan seçilmiş adlanır və doğulduğu və tərbiyə aldığı xalq kütləsinə aid deyil. Buna görə də o, Yaradanın köməyinə ehtiyac duyur. Bu, "təmizlənməyə can atan insana yuxarıdan kömək edilir" ifadəsinin mənasını açıqlayır, çünki o, xalq kütləsindən kömək ala bilmir, göydən lütfə ehtiyacı var və məcburdur ki, Tövratı göydən alsın.
Bu zaman, xalq kütləsi arasında qəbul edilmiş Tövrat ona kömək edə bilmir, çünki o, onlarda olanın hüdudlarından kənarda işləmək üçün güc vermir.