282. Yüngül ehkamın icrasında ağır ehkamda olduğu kimi ehtiyatlı ol - 2

Yüngül ehkamın icrasında ağır ehkamda olduğu kimi ehtiyatlı ol, çünki sən onların mükafatının nə olduğunu bilmirsən (Avot traktatı, 2-ci fəsil). Və yenə deyilib: "Əgər qulaq asıb itaət etsəniz..."

Bunu başa düşmək lazımdır, çünki deyilib: "Ağasına yalnız mükafat üçün xidmət edən qullar kimi olmayın" (Avot traktatı, 1-ci fəsil).

Mükafat "gümüş" adlanır, yəni hər kəs yalnız mükafat naminə çalışır. Və hər kəsə onun səyi qədər mükafat verilir. Gümüş isə onun səyinə verilən mükafatı ifadə edir, çünki gümüşlə insan istədiyi bütün həzzləri ala bilər. Belə deyilib ki, gümüşlə insan saraya girib padşahın qarşısında dayana bilər.

Bu o deməkdir ki, mükafat - bütün həzzləri dərk etməyə imkan verən bir şeydir. Ruhani həzzlər haqqında isə məlumdur ki, Zoar və Ari kitablarında deyildiyi kimi, bütün maddi həzzlər ruhani dünyadan gələn kiçik bir qığılcımdır. Əsl həzz isə Tövratda və əməllərdə açıqlanır.

Bizim Tövratda və ehkamlarda gizlilik hiss etməyimiz ixtisar (sıxılma) səbəbindəndir ki, "utanc çörəyini" xassələrə uyğunluq vasitəsilə düzəldək. Belə deyilib: "O, mərhəmətlidir, sən də mərhəmətli ol."

Ona görə də insan bütün hərəkətlərini səma naminə edəcək mərtəbəyə çatanda, o, vermək naminə ala bilir. Bu dərəcədə də o, ixtisardan çıxır və açıqlanmaya çatır. Belə deyilib: "Nur gələcək dünyada salehlər üçün gizlədilib."

Belə çıxır ki, biz ruhaniyyətdə hiss etdiyimiz qaranlıq içimizdəki zülmətdən, yəni almaq üçün almaq istəyindən qaynaqlanır. Bu barədə müdriklər deyib: "Şər təbiəti yaratdım, ona Tövratı ədviyyə etdim" (Kiduşin traktatı, 30-cu səhifə, 2). Yəni Tövratın köməyi ilə bizdəki almağı dəf etmək gücünü əldə edirik ki, vermək üçün çalışaq.

Bu o deməkdir ki, biz Tövratdan və ehkamlardan şər üzərində qalib gəlmək gücünü almaq istəyirik. Bu da elə Tövratdan və ehkamlardan əldə etmək istədiyimiz mükafatdır . Çünki biz vermə gücünə nail olduqdan sonra, Yaradanın bizə hazırladığı xeyirxahlığı və yaxşılığı dərk edə bilirik.

Buradan belə nəticə çıxır ki, deyildiyi kimi: "Yüngül ehkamın icrasında ağır ehkamda olduğu kimi ehtiyatlı ol, çünki sən ehkamların hansı mükafat verdiyini bilmirsən." Yəni hansı ehkamın "əks nur" adlanan vermək gücünü əldə etmək üçün daha uyğun olduğunu bilmək mümkün deyil.

Ona görə də Yazıda deyilib: "Əgər qulaq asıb itaət etsəniz..." Yəni Tövratı riayət etməklə Yaradanı razı salmaq gücünü əldə edə bilərik. Belə olduqda, bizdə bütün xeyir-bərəkətlər olacaq. Çünki buzov yemək istədiyindən daha çox inək onu yedirtmək istəyir. Lakin bizdə yalnız vermək üçün almağa olan niyyətin çatışmazlığı var.  Almaq üçün almağa görə olan niyyət isə ixtisar olunmuşdur.

Buna görə də Tövrata və ehkamlara riayət etməklə insanın aldığı ən yaxşı mükafat - zülmətdən çıxaraq, yəni almaqdan azad olub, Yaradan üçün vermə halına daxil olmaqdır.