Σχετικά με τη Σημασία των Φίλων 
Άρθρο Νο. 17, Μέρος 1, 1984

Σχετικά με τη σημασία των φίλων στην κοινωνία και πώς να τους εκτιμάμε, δηλαδή με ποιo είδος σημαντικότητα ο καθένας θα πρέπει να βλέπει τον φίλο του. Λογικά, αν κάποιος βλέπει τον φίλο του σαν κατώτερο του, θα θέλει να τον μάθει πώς να φέρεται πιο σωστά απ' όσο φέρεται τώρα. Επομένως, δεν μπορεί να είναι φίλος του· μπορεί να τον θεωρήσει μαθητή του, αλλά όχι φίλο του.

Και αν κάποιος βλέπει τον φίλο του ως ανώτερο του, και θεωρεί ότι μπορεί να αποκτήσει καλές ιδιότητες από αυτόν, τότε μπορεί να τον θεωρήσει δάσκαλό του, αλλά όχι φίλο του.

Αυτό σημαίνει ότι μόνο όταν κάποιος βλέπει τον φίλο του ως ίσο με τον εαυτόν του, μπορεί να τον αποδεχτεί ως φίλο και να συνδεθεί μαζί του. Αυτό συμβαίνει γιατί «φίλος» σημαίνει ότι και οι δύο βρίσκονται στην ίδια κατάσταση. Αυτό είναι που υπαγορεύει η κοινή λογική. Με άλλα λόγια, έχουν τις ίδιες απόψεις και αποφασίζουν να συνδεθούν. Τότε, και οι δύο εργάζονται προς τον ίδιο στόχο που επιθυμούν να επιτύχουν.

Είναι όπως δύο φίλοι με κοινές ιδέες που κάνουν μαζί μια επιχείρηση για να αποκομίσουν κέρδος. Σε αυτή την περίπτωση, αισθάνονται ότι έχουν ίσες δυνάμεις. Αλλά αν ο ένας νιώσει ότι είναι πιο ικανός από τον άλλον, δεν θα θέλει να τον δεχτεί ως ισότιμο εταίρο. Αντίθετα, θα δημιουργήσουν μια αναλογική συνεργασία σύμφωνα με τη δύναμη και τις ιδιότητες που ο ένας έχει παραπάνω από τον άλλον. Σε αυτή την περίπτωση, η συνεργασία είναι μερίδιο τριάντα τρία ή είκοσι πέντε τοις εκατό, και δεν μπορεί να ειπωθεί ότι είναι ίσοι στην επιχείρηση.

Όμως, μιλώντας για την αγάπη των φίλων, όταν οι φίλοι ενώνονται για να δημιουργήσουν ενότητα μεταξύ τους, αυτό σημαίνει σαφώς ότι είναι ίσοι. Αυτό λέγεται «ενότητα». Για παράδειγμα, αν κάνουν μαζί μια επιχείρηση και πουν ότι τα κέρδη δεν θα διανεμηθούν εξίσου, αυτό λέγεται «ενότητα»; Σαφώς, η επιχείρηση της αγάπης των φίλων θα πρέπει να είναι όταν όλα τα κέρδη και τα αποκτήματα που αποφέρει η αγάπη των φίλων θα μοιράζονται εξίσου από αυτούς. Δεν θα πρέπει να κρύβουν ή να αποκρύπτουν τίποτα ο ένας από τον άλλον, αλλά όλα θα πρέπει να είναι με αγάπη, φιλία, ειλικρίνεια και ειρήνη.

Όμως, στο δοκίμιο «Ομιλία για την Ολοκλήρωση του Ζοχάρ» γράφεται: «Το μέτρο του μεγαλείου έρχεται υπό δύο όρους: 1) να ακούει και να λαμβάνει πάντα την εκτίμηση της κοινωνίας, στο μέτρο του μεγαλείου της· 2) το περιβάλλον πρέπει να είναι σημαντικό, όπως λέγεται, “Στο πλήθος του λαού βρίσκεται η δόξα του βασιλιά”».

Για να αποδεχτεί τον πρώτο όρο, κάθε μαθητής πρέπει να νιώθει ότι είναι ο μικρότερος από όλους τους φίλους, και τότε θα μπορεί να λαμβάνει την εκτίμηση του μεγαλείου από όλους. Αυτό συμβαίνει γιατί ο μεγαλύτερος δεν μπορεί να λάβει από τον μικρότερο, πόσο μάλλον να εντυπωσιαστεί από τα λόγια του. Μόνο ο κατώτερος εντυπωσιάζεται από την εκτίμηση του ανώτερου.

Και για τον δεύτερο όρο, κάθε μαθητής πρέπει να εξυψώνει την αξία κάθε φίλου σαν να ήταν ο μεγαλύτερος της γενιάς. Τότε το περιβάλλον θα τον επηρεάσει όπως ένα σημαντικό περιβάλλον πρέπει, αφού η ποιότητα είναι πιο σημαντική από την ποσότητα.

Συνεπώς, στο θέμα της αγάπης των φίλων, βοηθάει ο ένας τον άλλον, δηλαδή αρκεί ο καθένας να θεωρεί τον φίλο του ως ίσο με τον εαυτόν  του. Αλλά επειδή ο καθένας πρέπει να μαθαίνει από τους φίλους του, υπάρχει το ζήτημα του δασκάλου και του μαθητή. Γι’ αυτό πρέπει να θεωρεί τον φίλο του ως ανώτερο από τον εαυτό του.

Αλλά πώς μπορεί κάποιος να θεωρήσει τον φίλο του ανώτερο από τον εαυτόν του όταν βλέπει ότι οι δικές του αρετές είναι μεγαλύτερες από του φίλου του, ότι έχει περισσότερα ταλέντα και καλύτερες φυσικές ιδιότητες; Υπάρχουν δύο τρόποι να το κατανοήσει:

1. Πηγαίνει με πίστη πάνω από τη λογική: μόλις τον έχει επιλέξει  ως φίλο, τον εκτιμά πάνω από τη λογική.

2. Αυτό είναι πιο φυσικό—μέσα στα όρια της λογικής. Αν έχει αποφασίσει να αποδεχτεί τον άλλον ως φίλο, και εργάζεται πάνω στον εαυτό του για να τον αγαπήσει, τότε είναι φυσικό μέσα από την αγάπη που έχει προς αυτόν, να βλέπει μόνο τα καλά πράγματα. Και παρόλο που υπάρχουν κακά πράγματα στον φίλο, δεν μπορεί να τα δει, όπως λέγεται, «η αγάπη καλύπτει όλα τα σφάλματα».

Μπορούμε να δούμε ότι ένας άνθρωπος μπορεί να βλέπει ελαττώματα στα παιδιά του γείτονα, αλλά όχι στα δικά του. Και όταν ένας του αναφέρει κάποια ελαττώματα στα παιδιά του, αμέσως αντιδρά και αρχίζει να αναφέρει τις αρετές των παιδιών του.

Και το ερώτημα είναι, ποια είναι η αλήθεια; Φυσικά, υπάρχουν αρετές στα παιδιά του, και γι’ αυτό ενοχλείται όταν οι άλλοι δεν μιλούν για αυτές. Το θέμα είναι το εξής, όπως το είχα ακούσει από τον πατέρα μου: Πράγματι, κάθε άνθρωπος έχει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα. Και ο γείτονας και ο πατέρας λένε την αλήθεια. Αλλά ο γείτονας δεν αντιμετωπίζει τα παιδιά του άλλου όπως ο πατέρας τα δικά του παιδιά, επειδή δεν έχει την ίδια αγάπη για τα παιδιά τον άλλλων.

Γι’ αυτό, όταν εξετάζει τα παιδιά του άλλου, βλέπει μόνο τα ελαττώματά τους, επειδή αυτό του δίνει περισσότερη ευχαρίστηση. Αυτό συμβαίνει επειδή θέλει να δείξει ότι είναι πιο ενάρετος από τον άλλον, γιατί τα δικά του παιδιά είναι καλύτερα. Για αυτό τον λόγο, βλέπει μόνο τα ελαττώματα του άλλου. Αυτό που βλέπει είναι αλήθεια, αλλά βλέπει μόνο αυτά που τον ευχαριστούν.

Αλλά και ο άλλος πατέρας βλέπει μόνο την αλήθεια, Καθώς και αυτός βλέπει μόνο τα καλά πράγματα που έχουν τα παιδιά του. Δεν βλέπει τα ελαττώματά τους, επειδή αυτό δεν του δίνει ευχαρίστηση. Επομένως, αυτός λέει την αλήθεια για το τι βλέπει στα παιδιά του. Και επειδή βλέπει μόνο αυτά που τον ευχαριστούν, βλέπει μόνο τις αρετές των παιδιών του.

Συμπεραίνεται ότι αν κάποιος έχει αγάπη για τους φίλους, ο κανόνας στην αγάπη είναι να θέλεις να βλέπεις τις αρετές των φίλων και όχι τα ελαττώματά τους. Επομένως, αν κάποιος βλέπει κάποιο ελάττωμα στον φίλο του, δεν είναι σημάδι ότι ο φίλος του φταίει, αλλά ότι ο ίδιος φταίει, δηλαδή επειδή η αγάπη του για τους φίλους είναι ελαττωματική, βλέπει ελαττώματα στον φίλο του.

Επομένως, τώρα δεν πρέπει να ασχοληθεί με τη διόρθωση του φίλου του. Αντίθετα, ο ίδιος χρειάζεται διόρθωση. Συνεπώς, σύμφωνα με τα παραπάνω, δεν πρέπει να ενδιαφέρεται για τη διόρθωση των ελαττωμάτων που βλέπει στον φίλο του, αλλά ο ίδιος πρέπει να διορθώσει τη δική του ατέλεια στην αγάπη των φίλων. Και όταν διορθώσει τον εαυτό του, θα βλέπει μόνο τις αρετές του φίλου του και όχι τα ελαττώματά του.

---