"Xevruta" - 25-ci dərsin davamı
Masax, Or Xozer, Or Pnimi
Əvvəlcə, tədrisdən əvvəlki niyyət haqqında kabalistin bir neçə sitatı ilə niyyətimizi yeniləyəcəyik.
Sonra, bazar günü dərsimizdən olan sxemi və aləmlərin quruluşunu nəzərdən keçirəcəyik.
Və sonda, əgər vaxtımız qalsa, Rabaşın "Or Xozer" (Əks olunan nur Nur) haqqında, Rav Dr. Mixail Laytmanın izahları ilə müşayiət olunan qısa məqaləsini oxuyacağıq ki, öyrəndiklərimizi təkcə ağlımızla deyil, həm də qəlbimizlə mənimsəməyə çalışaq.
Ruhaniyyətdə ekvivalentlik "tutunma" adlanır, baxmayaraq ki, əməl baxımından insan alır. Buna isə "əta üçün almaq" deyilir.
Bəs forma ekvivalentliyi vəziyyəti necə mümkün ola bilər? Axı bu almaq arzusu Yaradan tərəfindən yaradılıbsa, Yaradanın yaratdığı təbiəti necə ləğv etmək olar? Bunun üçün birislah verildi: əslində, almaq iradəsinin təbiətini ləğv etmək mümkün deyil. Əksinə, onun üzərinə əta niyyəti əlavə olunur. Belə ki, almaq istəyi — yəni insanın zövq alacağı bir şeyi görəndə — qalır. Yəni, sonradan da insan zövq alır, sadəcə fərqli bir niyyətlə. Buna "əta üçün almaq" deyilir.
(Rabaş. Məqalə 3 - 1990)
Aşağı olan yalnız Yaradanın qabına əlavə edə bilər. Və bu, belə yazıldığı kimidir: "Allah yaratdı ki, yerinə yetirsin," yəni Allah qabı yaratdı, ona "lazımi zövq almaq arzusu" deyilir. İnsan isə ona bir düzəliş əlavə etməlidir ki, buna da "əta etmək naminə niyyət" deyilir, yuxarıda qeyd olunduğu kimi, Eyn Sofun Malxutu özünü arzu nöqtəsi ilə bəzədi, yəni onun bəzəyi, arzuya əta etmək naminə niyyəti qoyması idi.
(Rabaş. Məqalə 22 - 1987)
Əgər insanın niyyəti öz mənfəəti üçün deyil, yalnız Yaradana həzz verməkdirsə, o zaman o, həzzin miqdarına fikir vermir. O, yalnız Yaradanı məmnun etmək istəyinin böyüklüyünə baxır. Çünki Yaradanı məmnun etməyə can atmaqla, o, öz ruhunun kökündə (Yaradanla) bir növ forma bərabərliyi yaradır.Və bu, daha da böyük bir bolluğun (şəfa) cəlb olunmasına səbəb olur, çünki Ali olan (Yaradan) aşağı tərəfin (məxluqun) almaq istədiyindən daha çoxunu vermək istəyir; yeganə çatışmazlıq isə əta etmə qablarındadır (kelim de-haşpaa). Beləliklə, insan öz əta etmə istəyini artırmaqla, ona doğru böyük bir bolluq axır. Buna görə də, insan böyük Nurun olmasını xahiş etməməli, əksinə, əta etmə qabları olan böyük qablara (kelim) sahib olmağa can atmalıdır.
(Rabaş. Məqalə 31 - 1988)
Buna müvafiq olaraq, insan hələ öyrənməyə başlamazdan əvvəl böyük bir səy göstərməyə çalışmalıdır ki, onun öyrənməsi bəhrə və yaxşı nəticələr versin. Yəni, öyrənmək ona Tövratın Nurunu gətirsin ki, bu Nur vasitəsilə onu xeyrə (islaha) qaytarmaq mümkün olsun.
(Rabaş. Məqalə 12 "Yaradanın yolunda Tövrat və əmək nədir" 1988)
Or : Nur (kli-də hiss olunan)
Tsimtsum: İxtisar. 

Masax = ekran nurun egoistcəsinə daxil olmasının qarşısını alan – yalnız niyyətlə)
Kavana = Niyyət (Yaradana bənzəmək, əta etmək niyyəti)
Or Yaşar = Birbaşa Nur (Yaradan tərəfindən Məxluqata verilmək istənilən həzzvə məxluqun onu almaq istəyi)
Or Xozer =Əks olunan nur (verənin əhəmiyyətinə görə müəyyən olunur)
Or Pnimi = Daxili Nur – yalnız niyyətimizə və ya verənin əhəmiyyətinə görə qəbul edə biləcəyimiz həzz

Roşda (başda) aparılan hesabat nə qədər Nurun qəbul edilə biləcəyini (Or Pnimi) müəyyən edir. Niyyətimizlə (Kavana) örtə bilmədiyimiz (əta etmək naminə qəbul edə bilmədiyimiz) Nur qəbul edilmir; həmin yer boş qalır.
Əhatəedən Nur (Or Makif) — Yaradanın bizə vermək istədiyi, lakin lazımi niyyətimiz olmadığı üçün hələ qəbul edə bilmədiyimiz Nurdur. Bu Or Makif, qabın (Kli) təkamül etməsi, dəyişməsi və Yaradanın məqsədinə yaxınlaşması üçün onu daim itələyir (təzyiq göstərir).
Rabaş - Dargot Sulam 557 - Əks olunan Nur (Or Xozer) haqqında
"On Sfirotun Tədrisində (səh. 39, bənd 3 və Daxili Nur bənd 20) yazılmışdır ki, ekrandan (masax) yuxarıya doğru yüksələn Əks olunan Nur (Or Xozer) "bitişmə" (bağlılıq) adlanır. Çünki o, Ali Nuru bir dairə içində tutur və özünə birləşdirir; belə ki, Əks olunan Nurun Ali Nuru geyindirib örtmədiyi hər yerdə, həmin Nur məxluq üçün sanki mövcud deyil. Çünki məxluq, Əks olunan Nur adlanan bu "libas" olmadan onu dərk edə bilməz. Bura qədər onun sözləridir.
Buradan anlayırıq ki, niyə hər kəs İlahiliyi hiss etmir? Baxmayaraq ki, yazılıb: "Mən göyləri və yeri doldururam" və "Bütün yer üzü Onun şanı ilə doludur", lakin biz hələ də heç nə hiss etmirik.
Cavab yuxarıda deyildiyi kimidir: Qayıdan Nur adlanan libasın olmadığı yerdə,Ali Nur məxluq üçün sanki mövcud deyil. Əks olunan Nurun bütün məqsədi isə yalnız əta etmə niyyətinə görə almaq olduğundan, insan hələ də özü üçün alma vəziyyətində olduğu müddətcə onda bu Əks olunan Nur yoxdur. Beləliklə, "bütün yer üzü Onun şanı ilə dolu" olsa da, aşağıdakı (insan) üçün O, sanki yoxdur.
Buradan belə nəticə çıxır ki, insanın məqsədə çatmaq üçün bütün səylərini yalnız bir nöqtəyə cəmləməkdən başqa edəcəyi bir şey yoxdur: bütün asudə vaxtını yalnız Göylər naminə (Yaradan üçün) sərf edə bilsin. "Göylərin qorxusundan (ehtiramından) başqa hər şey Göylərin əlindədir" kəlamının mənası da budur; yəni hər şey Müqəddəs Yaradan tərəfindən verilir.
Yəni, Ali Nurlar artıq insan üçün hazırdır və bu, "buzovun əmmək istədiyindən daha çox, inək əmizdirmək istəyir" adlanır; bizə yalnız qabı (Kli) düzəltmək lazımdır. Bu qab, ixtisardan (tsimtsum) sonra "ekran və Əks olunan Nur" adlanır. Ali tərəf ilə aşağı tərəfi bir-birinə bağlayan budur; yəni onun vasitəsilə aşağıdakı Aliyə bağlanır.
Lakin bu birləşdirici çatışmadıqda, aşağıdakı Alini görə bilməz və aşağıdakı üçün Ali sanki mövcud deyil. Buna görə də, insan nə dərəcədə Göylər naminə çalışmağa başlayırsa, o dərəcədə də Ali Nurla bağ qurur və bu bağın böyüklüyünə görə onun dərketməsinin ucalığı müəyyən olunur.
Aşağıdakının xeyrinə olaraq aşağıdakının GE-inə (Qalgalta ve-Eynaim) düşən Ali tərəfin AXAP-ı (Ozen, Xotem, Pe) məsələsini anlamaq üçün... Ruhani səviyyədə bunu belə şərh etmək olar ki, GE və AXAP məsələsi kiçiklik (katnut) və böyüklük (qadlut) sirridir. İslah ondadır ki, Xoxma və Bina övladların xatirinə edirlər.."
Əsas Anlayışlar:
-
GE (Qalgalta ve-Eynaim): Ruhun əta etmə xüsusiyyətlərinə malik olan "təmiz" hissələri.
-
AXAP (Ozen, Xotem, Pe): Ruhun ağır almaq istəkləri.
-
İnək və Buzov misalı: Yaradanın (Ali tərəf) əta istəyinin insanın almaq istəyindən qat-qat böyük olduğunu simvolizə edir.
-
Əks olunan Nur (Or Xozer): Yaradana qarşı olan sevgi və əta etmə niyyətimiz; bu olmadan Nur "görünməz" qalır.
Məqalə haqqında Rav Laitman:
Beləliklə, təsəvvür edək ki, biz bir dünyada yaşayırıq və bizə elə gəlir ki, çoxuq, amma mən elə bir dünyada yaşayıram ki, o bütövlükdə mənə zidd olan bir xüsusiyyətdədir və mən onu yalnız öz xüsusiyyətimə uyğun hiss edirəm. Buna görə də mən öz indiki formamda, öz qablarımda dərk etməyə qadir olduğum hər şeyi özümə həkk edirəm və məndən başqa hər şey — cansız, bitki, heyvani, danışan, mənim təsəvvür etdiyim hər şey — hamısı mənimdir, məndədir, mənim xüsusiyyətlərimdədir, almaq arzusundadır və qalan hər şeyi isə ümumiyyətlə görmürəm, halbuki onların hamısı bəxş etmək arzusundadır.
Beləliklə, əgər almaq arzusu əvəzinə mən özümü Or Xozerlə (əks olunan nurla) təchiz etsəm, onda həqiqi reallığı aşkarlayacağam. Bu şəkildə mən yalnız öz xüsusiyyətlərimi aşkarlayıram. Buna görə də «kim qüsur tapırsa, öz qüsuru ilə tapır», bu isə o deməkdir ki, mən hiss edə bildiyim hər şeydə yalnız öz təbiətimi görürəm.
Sual budur: onda bu metod mənə necə kömək edə bilər ki, mən başqasını sevməliyəm, əgər həmin “başqası” mənim öz eqoist arzumda aşkarlanırsa? Həqiqi baxışa, həqiqi reallığı görməyə və hiss etməyə gətirməli olan metod niyə məndən indi gördüyüm şeyə münasibətimi dəyişməyi tələb edir, halbuki mənim gördüyüm şey mənim daxili xüsusiyyətlərimin yalnız izidir?
Masaxda xüsusi nə var ki, onun vasitəsilə Or Xozer yaranır və Or Xozer vasitəsilə biz adi hisslərimizlə görə bilmədiyimiz bir reallığı görürük? Bu Or Xozer bizə nə əlavə edir? Biz onu necə yaradırıq?
Qarışıqlığın və qaranlığın olması çox yaxşıdır. Biz sadəcə birlikdə aşkarlanma və aydınlıq üçün təvəqqe etməliyik. Bizim intellektual və ya psixoloji səyimiz heç nədir, bu, gücü çatmayacağı bir şeyi etmək istəyən körpə kimidir. Biz bundan bir tələbə gəlməliyik.
Biz Or Xozeri necə yaradırıq, Or Xozer nədir, o necə gəlir, biz ondan necə yapışırıq, onu itirməmək üçün daim qorumalıyıqmı, adi şəkildə görməklə Or Xozerlə görmək arasında nə fərq var, hansı ki, yeni bir fənər kimi bizə yeni ruhani reallığı aşkarlayır?
Emosional şəkildə, cavab verməyə çalışın- Or Xozer, Or Yaşar, masax, tsimtsum, rədd etmə, alma anlayışları ilə yox, emosional şəkildə. Mən içimdə Or Xozeri nə kimi hiss edirəm? Yəni mənim xüsusiyyətlərimdə — bunu kli, masax, Or Xozer kimi çəkdiyimiz kimi yox, sxematik şəkildə yox, emosional şəkildə. Bu mənim içimdə, mənim ağlımda, qəlbimdə, hissimdə, münasibətimdə, duyğularımda baş verir.